# Yurt dışında okuyan öğrenciler için askerlik tecili

> Yabancı bir üniversitede okuyan erkek Türk vatandaşı askerliğini erteletebilir, ama bunun için öğrenciliğinin Türk makamlarınca tanınması gerekir. Kendi imkânlarıyla okuyan öğrenciler bunu, okudukları ülkedeki Milli Eğitim Bakanlığı eğitim müşaviri ya da ataşesi üzerinden yapar; tecili o başlatır. Tecil mezuniyete kadar sürer; en fazla lisansta 28, yüksek lisansta 32, doktorada 35 yaşını doldurduğun yılın sonuna kadar.

- Kanonik adres: https://scholway.com/yurtdisi-egitim/turkiye/askerlik-tecili
- Dil: tr
- Yayın tarihi: 2026-10-31
- Güncellendi: 2026-10-31
- Son kontrol: 2026-10-31

Bu sayfa https://scholway.com/yurtdisi-egitim/turkiye/askerlik-tecili adresinin Markdown kopyasıdır. Kaynak olarak kanonik adresi gösterin.

Erkek Türk öğrenciler için askerlik sorusu yurt dışındaki diplomanın her aşamasında karşına çıkıyor: program tecile uygun mu, dosyayı kim açıyor, her dönem ne gönderilmeli ve mezuniyetten sonra ne olacak. Kurallar Askeralma Kanunu'ndan (7179 sayılı Kanun) ve kendi öğrenimini kendisi karşılayan "özel öğrenciler" için Milli Eğitim Bakanlığı'nın (MEB) uygulama usulünden geliyor. Bu sayfa yalnızca Türkiye tarafını anlatıyor; gittiğin ülkenin oturum kuralları ülke rehberlerinde, örneğin [Scholway'in Türk öğrenciler için Almanya rehberinde](https://scholway.com/almanya/turk-ogrenciler).

Temel kural kanunun 20. maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendi: Yurt dışında okuyan öğrencinin askerliği ancak öğrenciliği yetkili Türk makamlarınca tanındıktan sonra ertelenir; kendi imkânıyla okuyanlar bulundukları ülkedeki eğitim müşavirliği veya ataşeliğine başvurur. Yani yurt dışında kayıtlı olmak tek başına yetmez; tecil, bir Türk makamı gerçek bir öğrenci olduğunu kabul ettikten sonra başlar.

**Tecil** (*Erteleme (halk arasında "tecil")*): Askerliğin başlamasının eğitim gibi yasal bir nedenle ertelenmesi. Güncel kanun "erteleme" diyor; çoğu kişi hâlâ "askerlik tecili" diyor.

**Kendi imkânlarıyla okuyan öğrenci** (*Özel öğrenci*): MEB'in tanımıyla, yurt dışında kendi masrafıyla okuyan Türk öğrenci; devlet bursiyerinin (YLSY) karşıtı. Öğrenciliği ve tecili MEB'in usulüyle tanınır ve başlatılır.

**Eğitim müşaviri ya da ataşesi** (*Eğitim müşavirliği / eğitim ataşeliği*): MEB'in Türk büyükelçiliği ya da başkonsolosluğundaki ofisi. Bölgesindeki kendi imkânlarıyla okuyan öğrencileri kaydeder ve askerlik tecillerini başlatır. Böyle bir ofis yoksa büyükelçilik ya da konsolosluk bu işi yapar.

## Yaş sınırları: ne kadar ertelenebilir?

Öğrenim nedeniyle tecil mezuniyete kadar sürer ama bir yaş sınırını asla aşmaz; her sınır doğum günün değil, o yaşa ulaştığın **takvim yılının sonu** demek. Bazı siteler yüksek lisans için hâlâ 29 ya da 33 yazıyor; bunlar yürürlükten kalkan 1111 sayılı Kanun'dan geliyor. Güncel kanun ve MEB usulü şunu veriyor.

| Öğrenim düzeyi | Mezuniyete kadar tecil; en fazla şu yaşı doldurduğun yılın sonuna kadar | Yasal dayanak |
| --- | --- | --- |
| Lise ya da dengi | 22 | m. 20/2 |
| Önlisans ya da lisans (fakülte, yüksekokul, meslek yüksekokulu) | 28 | m. 20/2 |
| Yüksek lisans | 32 | m. 20/4-b |
| Doktora | 35 | m. 20/4-c |

*Öğrenim nedeniyle tecil sınırları (Askeralma Kanunu m. 20)*

> **Önemli: Program seçerken sınırdan geriye say**
> Yurt dışında lisansa geç başlayan, bir hazırlık yılı ekleyen ve bitirmek için fazladan bir yıla ihtiyaç duyan bir öğrenci 28 yaş sınırına takılabilir. Kayıt olmadan önce o yaşı dolduracağın yılı bul ve programın gerçekçi süresiyle karşılaştır.

## Hangi programlar tecile uygun?

MEB'in özel öğrenci usulü iki süzgeç koyuyor. Birincisi, kurumun YÖK tarafından tanınması gerekiyor. İkincisi, öğrenim biçimi önemli: uzaktan ya da açık öğretim, devam zorunluluğu olmayan programlar ve tek başına dil kursları tecile uygun değil. Dil kursu ancak üniversitenin kendisi diplomadan önce zorunlu tutuyorsa, örneğin zorunlu bir hazırlık yılıysa sayılıyor.

| Öğrenim | Uygun mu? | Not |
| --- | --- | --- |
| YÖK tarafından tanınan bir üniversitede tam zamanlı lisans, yüksek lisans ya da doktora | Evet | Eğitim müşavirliğine kayıt ol |
| Üniversitenin diplomadan önce zorunlu tuttuğu dil hazırlığı | Evet | Üniversitenin şartını göster |
| Tek başına dil okulu ya da kursu | Hayır | Kendi başına tecil nedeni değil |
| Uzaktan, açık öğretim ya da devam zorunluluğu olmayan program | Hayır (MEB üzerinden değil) | Aşağıdaki "Türkiye'den çevrimiçi okumak" bölümüne bak |
| YÖK tarafından tanınmayan kurum | Hayır | Kayıt olmadan önce tanınmayı kontrol et |

*Yurt dışındaki öğrenimim MEB üzerinden tecile uygun mu?*

## Kendi imkânlarıyla okuyan öğrenci nasıl başvurur?

1. **Kaydını yaptır, belgeleri topla**
   Resmî kaydın yapıldıktan sonra üniversiteden kayıt belgesini al; e-Devlet'ten YÖK'ün okul tanıma belgesini ve giriş-çıkış kaydını indir; askerlik durum belgeni hazırla.
2. **Yetkili ofisi bul**
   Okuduğun ülkeden ya da bölgeden sorumlu eğitim müşaviri ya da ataşesi; yoksa büyükelçilik veya konsolosluk. İnternet sayfasına bak: misyonlar MEB'in listesine ek şartlar koyabilir.
3. **Dosyayı ver**
   Dilekçeyi ve aşağıdaki listedeki belgeleri ofisin istediği şekilde gönder (elden, postayla ya da çevrimiçi).
4. **Ofis tecili başlatır**
   Seni kendi imkânlarıyla okuyan öğrenci olarak kaydettikten sonra ofis askerlik tecilini başlatır; MEB'in güncel yönetmeliği (2024, m. 28) yurt dışı misyonlara özel öğrencilerin askerlik işlemlerini veriyor. Tecilin ne zaman kayda geçtiğini ofisten teyit etmesini iste.
5. **Her dönem canlı tut**
   Her dönem kayıt belgesini ve transkriptlerini gönder; programında, üniversitende ya da adresinde bir değişiklik olursa bildir.

**MEB usulünün kendi imkânlarıyla okuyan öğrenciler için saydığı belgeler (m. 9)**

- [ ] Eğitim müşavirine ya da ataşesine hitaben dilekçe
- [ ] Türkiye kimlik kartının ya da pasaportunun kopyası
- [ ] e-Devlet'ten giriş-çıkış kaydın
- [ ] Önceki diplomanın bir kopyası; yurt dışında verildiyse Türkiye'deki denkliğiyle birlikte
- [ ] Yurt dışındaki üniversiteden resmî kayıt belgesi
- [ ] e-Devlet'ten YÖK okul tanıma belgesi
- [ ] Doldurulmuş Özel Öğrenci Bilgi Formu
- [ ] Askerlik durum belgesi

Washington Büyükelçiliği'nin 2026 tarihli notu, bir misyonun bunu nasıl uyguladığına örnek: çalışma izni olmayanların öğrencilik nedeniyle tecilleri büyükelçiliğin eğitim müşavirince yürütülüyor. Uygulama misyondan misyona değişebilir; bir şey göndermeden önce kendi müşavirliğinin sayfasını oku.

## Tecili korumak: neler sona erdirebilir?

Özel öğrenci statüsü ve onunla birlikte tecil, gerçekten okuyan ve ilerleyen bir öğrenci olmaya bağlı. MEB usulüne göre her dönem kayıt belgesini ve transkriptlerini göndermen, değişiklikleri bildirmen gerekiyor. Statü, art arda iki yıl başarısız olursan ya da kaydın iki dönem güncellenmezse sona erer; ayrıca düzeyin için yaş sınırına bitirmeden ulaşırsan her halükârda biter.

> **Uyarı: Atlanan bir güncelleme askerlik sorununa dönüşebilir**
> Kaydın iki dönem güncellenmezse özel öğrenci statüsü ve onunla tecilin dayanağı sona erer. Her dönem başında müşavirliğin son tarihlerini takvimine yaz ve gönderdiklerinin kopyasını sakla.

## Türkiye'den çevrimiçi okumak

Türkiye'de yaşayıp yabancı bir üniversitede çevrimiçi okuyan öğrenci MEB'in özel öğrenci statüsüne girmiyor; ancak MEB'in Essen ataşeliği yönetmelik özetinde ayrı bir yol anlatıyor: kabul mektubu, öğrenci belgesi, yeminli ve noter onaylı Türkçe tercüme ile e-Devlet'ten YÖK okul ya da kurum tanıma belgesiyle yerel askerlik şubesinden tecil. Böyle bir programa yazılmadan önce askerlik şubesinden güncel şartları öğren ve uzaktan diplomaların [YÖK denklikte](https://scholway.com/yurtdisi-egitim/turkiye/yok-denklik) ayrı sorularla karşılaştığını unutma.

## Mezuniyetten sonra: ek tecil yılları

| Sonra | Talep üzerine tecil | Genel üst sınır |
| --- | --- | --- |
| Dört yıl ya da daha uzun bir lisans | 2 yıl | 32 yaşını doldurduğun yılın sonu |
| Yüksek lisans | 1 yıl | 32 yaşını doldurduğun yılın sonu |
| Yabancı diploma, YÖK denkliği henüz sürerken | 1 yıl daha | Aynı üst sınır; yabancı mezunlar için lisanstan sonra 3 yılı, yüksek lisanstan sonra 2 yılı asla aşmaz |

*Mezuniyetten sonra tecil, yabancı kurumdan mezuniyet dahil (Askeralma Kanunu m. 20/3-b)*

Denklik için verilen ek yıl, sürecin devam ettiğinin kanıtını ister; bu genellikle YÖK'ün "İşlemler Devam Ediyor" yazısıdır. Denklik başvurusuyla birlikte istenirse ücretsizdir, sonradan istenirse 300 TL tutar. Mezun olur olmaz denkliğe başvur: ek yıl kısa. Süreç [YÖK denklik](https://scholway.com/yurtdisi-egitim/turkiye/yok-denklik) sayfasında anlatılıyor.

## Çalışmak için yurt dışında kalmak: yurt dışı erteleme ve dövizle askerlik

Çalışmak için yurt dışında kalan mezunlar farklı bir tecile geçer. Kanunun 38. maddesi, yurt dışında işçi, işveren ya da serbest meslek sahibi olarak yaşayan; çalışma izni ya da çalışmayı da kapsayan bir oturum izni olan vatandaşların 35 yaşını doldurdukları yılın sonuna kadar ertelemesine izin veriyor. Bir takvim yılının yarısından fazlasını Türkiye'de geçirirsen iptal olur; Washington Büyükelçiliği bunu 184 gün ya da daha fazla olarak ifade ediyor.

39. madde, yurt dışında en az üç yıl çalışmış kişiler için dövizle askerliği, yani yükümlülüğü dövizle belli bir bedel ödeyerek yerine getirmeyi öngörüyor. Tutar bir formülle belirleniyor ve değişiyor; güncel rakamı konsolosluğundan sor. Her iki yol da eğitim müşavirliğince değil, konsolosluklarca yürütülür.

- **Kayıt**: Özel öğrenci olarak kaydol
  Öğrenciliğin tanındığında eğitim müşavirliği tecili başlatır.
- **Her dönem**: Dosyayı güncelle
  Kayıt belgesi ve transkriptler; değişiklikleri bildir.
- **Mezuniyet**: Mezuniyet sonrası tecil
  Lisanstan sonra 2 yıl, yüksek lisanstan sonra 1 yıl, ayrıca denklik sürerken 1 yıl daha; üst sınır 32 yaşını doldurduğun yılın sonu.
- **Çalışmak için kalırsan**: Yurt dışı erteleme
  Çalışmayı da kapsayan bir izinle 35 yaşını doldurduğun yılın sonuna kadar.
- **Yurt dışında 3 yıl çalıştıktan sonra**: Dövizle askerlik mümkün
  Güncel tutarı ve usulü konsolosluğa sor.

> **Not: Devlet bursiyerleri de aynı yaş sınırlarına tabi**
> YLSY bursiyerlerinin öğrenim süreleri de bu sınırları aşamaz. Programın bunlarla nasıl bağdaştığı için [YLSY bursu](https://scholway.com/yurtdisi-egitim/burslar/ylsy) sayfasına bak.

## Sık sorulan sorular

### Yurt dışında okuyan öğrenci askerlik tecili nasıl yapılır?

Kendi imkânlarıyla okuyan öğrenci, okuduğu ülkedeki Milli Eğitim Bakanlığı eğitim müşavirliğine ya da ataşeliğine (yoksa büyükelçilik ya da konsolosluğa) kaydolur; öğrenciliği tanınınca tecil başlar. Üniversitenin YÖK tarafından tanınması gerekir ve her dönem kayıt belgesi gönderilmelidir.

### Askerlik tecili için hangi belgeler gerekli?

MEB usulü şunları sayıyor: dilekçe, kimlik ya da pasaport kopyası, e-Devlet giriş-çıkış kaydı, önceki diploma (yurt dışında verildiyse denkliğiyle), üniversitenin kayıt belgesi, YÖK okul tanıma belgesi, Özel Öğrenci Bilgi Formu ve askerlik durum belgesi. Misyonlar ek şart koyabilir.

### Yurt dışında yüksek lisans askerliği erteler mi?

Evet. Askeralma Kanunu'nun 20. maddesinin dördüncü fıkrasına göre yüksek lisans öğrencisi 32, doktora öğrencisi 35 yaşını doldurduğu yılın sonuna kadar erteletebilir.

### Yurt dışındaki dil okulu için askerlik tecili alabilir miyim?

Tek başına bir dil kursu için hayır. Dil yılı ancak üniversite onu diploma programından önce şart koşuyorsa, örneğin zorunlu bir hazırlık yılıysa sayılır.

### Mezuniyetten sonra tecile ne olur?

Dört yıllık bir lisanstan sonra 2 yıl, yüksek lisanstan sonra 1 yıl isteyebilirsin; yabancı kurum mezunu YÖK denkliği sürerken 1 yıl daha isteyebilir. Hiçbir durumda 32 yaşını doldurduğu yılın sonunu aşamaz.

### Mezuniyetten sonra yurt dışında çalışırsam tecilim devam eder mi?

Evet; çalışma izni ya da çalışmayı da kapsayan bir oturum iznin varsa yurt dışı erteleme yoluyla 35 yaşını doldurduğun yılın sonuna kadar. Bir takvim yılının yarısından fazlasını Türkiye'de geçirmek bunu iptal eder.

## Kaynaklar

1. [Türk Öğrencilerin Yabancı Ülkelerde Öğrenimleri Hakkında Yönetmelik](https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2024/08/20240806-1.htm). Resmî Gazete, 6.8.2024, sayı 32624; Millî Eğitim Bakanlığı (Resmi), erişim 2026-10-31. Original 2024 text read; later amendments (if any) not checked on mevzuat.gov.tr. Art. 5: ALES or written exam at least 75, bachelor's GPA at least 2.50/4 or 65/100; up to three times the quota called to the oral exam; placement score = 40% ALES + 40% oral + 20% GPA, placement from 70 upward. Art. 8: language study up to one year; master's up to two years, doctorate up to four (extensions possible). Art. 28(3)/29: study periods may not exceed the Askeralma Kanunu age limits. Art. 36: obligatory service = funded study time in Turkey x1, funded study time abroad x2.
2. [7179 sayılı Askeralma Kanunu (konsolide metin): md. 20 Erteleme, md. 38 Yurt dışı erteleme, md. 39 Dövizle askerlik](https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuatmetin/1.5.7179.pdf). Mevzuat Bilgi Sistemi (Resmi), erişim 2026-10-31. Art. 20(2): students deferred until graduation, at most to the end of the year they turn 22 (lise) or 28 (faculty, yüksekokul, MYO); 20(2)(ç): students at foreign higher-education institutions are deferred on these terms once their studentship is recognised by the competent Turkish authorities. 20(3)(b): graduates of 4+ year degrees may defer 2 years, master's graduates 1 year; graduates of foreign institutions may get up to 1 extra year to finish recognition; these deferrals end at the latest at the end of the year they turn 32. 20(4): master's (to 32) and doctorate (to 35) deferral on the proposal of the institution. Art. 38: deferral to 35 for people abroad with a work permit or a residence permit including work. Art. 39: dövizle askerlik after at least three years of actual work abroad.
3. [Yurt Dışında Yükseköğrenim Görecek Özel Öğrencilerin İş ve İşlemlerine İlişkin Usul ve Esaslar](https://sanhose-be.mfa.gov.tr/Content/assets/consulate/images/localCache/12/dd93590d-5c6e-43c6-be0f-88993876062c.pdf). T.C. Millî Eğitim Bakanlığı (published by the Turkish Embassy / Consulate General in San Jose, mfa.gov.tr) (Resmi), erişim 2026-10-31. MEB procedure under Law 1416 and the 2020 regulation for self-funded students ('özel öğrenci'). Undated ('onayı tarihinde yürürlüğe girer'); the base regulation it cites was replaced on 6.8.2024 (scholarships_rg_tryo_2024 in the scholarships domain), so check for a newer version. Art. 5: the institution must be recognised by YÖK. Art. 7: distance/open learning, programmes without attendance, and pure language courses do not qualify. Art. 8–9: applications to the education counsellor/attaché (or embassy/consulate) of the country; documents include registration proof, YÖK school recognition document from e-Devlet, military status document. Art. 10: the mission starts the military deferral. Art. 11: send registration proof each term and transcripts. Art. 12(d): status ends for those without military service who have not finished by the end of the year they turn 28 (associate/bachelor's), 32 (master's), 35 (doctorate).
4. [Askerlik Tecil İşlemleri (bilgi notu)](https://essen.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2023_09/18170842_Askerlik_Tecil_YYlemleri.docx). T.C. Essen Başkonsolosluğu Eğitim Ataşeliği (Millî Eğitim Bakanlığı) (Resmi), erişim 2026-10-31. Filed 2023-09. Summarises the Askeralma Yönetmeliği: students abroad deferred after the school is recognised; distance-learning students living in Turkey need acceptance, student certificate, sworn and notarised Turkish translation and the e-Devlet/YÖK 'Okul/Kurum Tanıma Belgesi'; graduates of foreign institutions get 2 years (bachelor's) or 1 year (master's) up to 32, plus one extra year if recognition is still running, but never more than 3 years after a bachelor's or 2 years after a master's graduation.
5. [İşçi/işveren veya çok vatandaşlık statüsünde müteakip erteleme başvurusu (2026 bilgi notu)](https://vasington-be.mfa.gov.tr/Content/assets/consulate/images/localCache/1/bc7b7d99-2dde-4863-87b5-3e5504abccb4.pdf). T.C. Vaşington Büyükelçiliği (Resmi), erişim 2026-10-31. Example of a mission's practice (USA), not a general rule: student-status deferrals for those without a work permit are taken by the embassy's education counsellor (MEB); people who spend 184 days or more in Turkey in a calendar year lose their abroad deferral.
6. [Başvuru İle İlgili Genel Bilgiler](https://denklik.yok.gov.tr/files/5/Denklik/Ba%C5%9Fvuru%20genel%20bilgiler.pdf). Yükseköğretim Kurulu, Tanıma ve Denklik Hizmetleri Daire Başkanlığı (Resmi), erişim 2026-10-31. STALE on fees: prints the 2025 amounts (1,000 TL / 250 TL). Still the source for: YÖK handles associate, bachelor's and master's diplomas only, doctorates go to the Üniversitelerarası Kurul; 'İşlemler Devam Ediyor' letter (for military deferral, job applications); language rule (programme taught in a language ÖSYM tests: at least 60 in that ÖSYM exam or an accepted equivalent, document due within 2 years of applying); 30 days to complete missing documents; Turkish citizens applying for a master's or PhD in Turkey with a foreign degree need equivalence.
7. [Denklik Başvurusu (ücretler ve belgeler)](https://denklik.yok.gov.tr/tr/page/663). Yükseköğretim Kurulu, Tanıma ve Denklik Hizmetleri Daire Başkanlığı (Resmi), erişim 2026-10-31. Fees set by the Yürütme Kurulu on 24.12.2025, valid 01.01.2026–31.12.2026: 1,250 TL for a diploma equivalence application or a re-examination request, 1,250 TL for a KKTC 'Anlaşmaya Uygunluk' document, 300 TL for any petition requesting information or documents. Online upload first, documents checked at the appointment. Digitally produced, colour-printed diplomas/transcripts without wet signature and seal/hologram/watermark are not accepted. No fixed processing time.

## İlgili rehberler

- [YLSY: Yurt dışında lisansüstü eğitim için Türk devlet bursu](https://scholway.com/yurtdisi-egitim/burslar/ylsy)
- [Yurt dışında yüksek lisans nasıl yapılır? Adım adım rehber](https://scholway.com/yurtdisi-egitim/dereceler/yuksek-lisans)
- [Yurt dışında okumak için yaş sınırı var mı?](https://scholway.com/yurtdisi-egitim/dereceler/yas-siniri)
- [Mezuniyetten sonra yurt dışında kalmak: Ülkelere göre seçenekler](https://scholway.com/yurtdisi-egitim/yasam/mezuniyet-sonrasi)
- [Yurt dışında okumak için ne yapılmalı? Adım adım plan](https://scholway.com/yurtdisi-egitim/buradan-basla)
