İsviçre'de bir öğrenci izninin arkasında üç yönetim düzeyi durur; hangisinin ne yaptığını bilmek kafa karışıklığının çoğunu giderir. Konfederasyon koşulları yasaya yazar. Yaşayacağın kanton bu koşulları taşıyıp taşımadığına karar verir. Türkiye'deki İsviçre temsilciliği başvurunu alır ve kanton onay verince vizeyi pasaportuna basar. Üniversiten kabulünü teyit eder; kararda söz hakkı yoktur.

Bu ana sayfa, Türkiye'den gelen bir yüksek lisans öğrencisi için yolun bütününü verir ve üç ayrıntılı rehbere bağlanır: adım adım öğrenci vizesi, maddi yeterlilik kanıtı ve varıştan sonra oturum izni. Sayfa, İsviçre'de üniversite okuma rehberinin bir parçasıdır.
Bir bakışta İsviçre öğrenci vizesi
| Soru | Yanıt | Kaynak |
|---|---|---|
| Türk vatandaşları okumak için vizeye tabi mi? | Evet: 90 günü aşan her kalış için ulusal (D tipi) vize | SEM, uyruğa göre vize kuralları; Giriş SSS |
| Nereye başvururum? | İkamet ettiğin yerden sorumlu İsviçre temsilciliğine, şahsen | Vize yönetmeliği, md. 22; SEM direktifi 5.1.1 |
| Kararı kim verir? | Yaşayacağın kantonun göç dairesi | SEM Giriş SSS; kantonlar |
| Ne kadar sürer? | Kural olarak bir ila birkaç ay; kantona göre değişir | SEM Giriş SSS |
| Ne zaman başvurmalıyım? | Planlanan girişten en az 3 ay önce | ETH Zürih, Zürih Üniversitesi, EPFL |
| Ne kadar para göstermeliyim? | Federal bir tutar yok; her kantonun kendi rakamı var | VZAE md. 23; kantonlar |
| Vardıktan sonra ne alırım? | 1 yıldan uzun programlar için biyometrik kart biçiminde oturum izni (B) | AIG md. 33; SEM |
| Okumak için ne kadar kalabilirim? | Kural olarak en fazla 8 yıl | VZAE md. 23/3 |
Kim ne yapar: Konfederasyon, kanton, temsilcilik
| Düzey | Öğrenci izni için yaptığı | Yapmadığı |
|---|---|---|
| Konfederasyon (yasa, SEM) | Koşulları Yabancılar ve Entegrasyon Yasası'nda ve yönetmeliklerinde belirler; kantonlara direktif verir; federal bir yönetmeliğin kendisine ayırdığı durumları onaylar | SEM vize vermez; randevu ve belge sorularını da yanıtlamaz |
| Kanton (göç dairesi) | Dosyanı inceler, yeterli saydığı maddi imkân tutarını belirler, vizeye onay verir, izni düzenler ve uzatır | Başvurunu almaz: başvuru temsilcilik üzerinden gider |
| Türkiye'deki İsviçre temsilciliği | Başvuruyu alır, seninle mülakat yapar, dil düzeyini değerlendirir, belgeleri doğrular, vizeyi basar | Kalıp kalamayacağına karar vermez |
| Üniversite | Kabulünü ve programın gerektirdiği eğitim ve dil düzeyine sahip olduğunu teyit eder | Kararı etkileyemez, hızlandıramaz |
- Kanton göç dairesikantonales Migrationsamt
- Yabancılarla ilgili kanton makamı; Fransızca konuşulan kantonlarda service de la population ya da des migrations. Adı kantondan kantona değişir: Zürih ve Basel-Stadt'ta Migrationsamt, Bern'de Migrationsdienst, Vaud'da Service de la population.
- Devlet Göç Sekreterliği (SEM)Staatssekretariat für Migration
- Göçten sorumlu federal daire; Fransızcası Secrétariat d'État aux migrations. Kantonlara yasayı nasıl uygulayacaklarını söyleyen direktifleri yayımlar. Tuttuğu bir listedeki devletlerin vatandaşları için kanton, öğrencinin ilk iznini SEM'in onayına sunmak zorundadır; 1 Eylül 2023 tarihli güncel listede Türkiye yok.
Pratik sonucu şu: "İsviçre şunu ister" diye başlayan bir cümle ancak federal bir yasa öyle diyorsa güvenlidir. Kayıt gibi süreler federaldir. Para tutarı, belge listesi, varıştan sonraki ücretler ve dairenin hızı ise kantonaldir; bu rehber her seferinde kantonun adını verir.
Yasadaki koşullar
Yabancılar ve Entegrasyon Yasası'nın 27. maddesi, dört şey doğruysa kantonun bir yabancıyı öğrenim için kabul etmesine izin verir: kurum öğrenime başlanabileceğini teyit eder, ihtiyaca uygun konaklama vardır, gerekli maddi imkânlar mevcuttur ve kişi kişisel ve eğitimsel koşulları taşır. Yönetmelik şunu ekler: hiçbir şey öğrenimin yalnızca olağan kabul kurallarını dolanmaya yaradığını düşündürmüyorsa kişisel koşullar sağlanmış sayılır. Öğrenim amaçlı kalış geçicidir; SEM direktifi de kantondan, diplomadan sonra ayrılışının güvence altında görünüp görünmediğine bakmasını ister.
Direktifteki iki nokta sık duyulan kaygılara yanıt verir. Öğrenci izni yaş nedeniyle reddedilemez; 30 yaşın üzerindeki başvurucuları ilke olarak reddetme uygulaması hukuka aykırıdır. Ayrıca direktif kantonlara, bir İsviçre üniversitesinin ya da uygulamalı bilimler üniversitesinin diplomasına yönelen öğrencilerden ülkeden ayrılacaklarına dair yazılı beyan istememelerini söyler; Basel-Stadt ve Bern'in belge listelerinde ise böyle bir taahhüt yine de yer alıyor. Koşullar ve mülakat öğrenci vizesi rehberinde anlatılıyor. Koşulları sağlamak izin konusunda bir hak doğurmaz: yasa "kabul edilebilir" der.
Kabulden izne giden yol
Kabulden sonra
Makamlar için düzenlenen teyit belgesini al
Göç dairesi genel kabul mektubunu değil, üniversitenin kendisi için hazırladığı belgeyi ister. Bkz. İsviçre üniversitelerine başvuru.
Girişten en az 3 ay önce
İsviçre temsilciliğine şahsen başvur
Kantonun belge listesiyle ve o kantonun kabul ettiği biçimdeki maddi yeterlilik kanıtıyla.
Kural olarak bir ila birkaç ay
Kanton dosyayı inceler
Ek belge isteyebilir. Uygun görürse temsilciliğe vize verme yetkisi tanır ve en fazla CHF 95 faturalayabilir.
Dönemden önce
Vizeyle giriş yap
Ulusal vize en fazla 90 gün geçerlidir. Zürih kantonunda normalde şu andan itibaren geçerli olur: dönem başlangıcından 2-3 hafta önce.
Girişten sonra 14 gün içinde
Kaydol ve biyometrik verilerini ver
Önce belediyenin nüfus kayıt dairesinde, ardından göç dairesinde ya da biyometri merkezinde.
Her yıl
İzni uzat
En geç bitiminden 14 gün önce, güncel bir kayıt belgesiyle ve kanton istiyorsa yeni maddi kanıtla.
Maddi yeterlilik kanıtı: kantonal bir rakam
Federal bir tutar yoktur. Yönetmelik kanıt türlerini sayar: İsviçre'de ikamet eden, ödeme gücü olan bir kişinin garantisi, İsviçre'de faaliyet izni olan bir bankanın teyidi ya da bağlayıcı bir burs veya kredi. Ardından her kanton neyi yeterli saydığını yayımlar.
| Yaşayacağın yer | Tutar | Yayımlayan |
|---|---|---|
| Zürih kantonu | CHF 21.000 (on iki ay için) | Kanton göç dairesi |
| Basel-Stadt kantonu | CHF 2.000/ay | Kanton göç dairesi |
| Vaud kantonu | CHF 2.000/ay | EPFL, kendi öğrencileri için |
| Bern kantonu | CHF 18.000 | Bern Üniversitesi, diploma öğrencileri için |
Biçim de tutar kadar önemlidir. Zürih ve Basel-Stadt, bakiyenin İsviçre'de faaliyet izni olan bir bankada kendi adına olan bir hesapta durmasını ister ve anne-baba adına olan parayı kabul etmez. Bern Üniversitesi de İsviçre denetim kurumu FINMA'nın izin verdiği bir banka ister; hesap senin ya da İsviçre'de yaşayan bir garantörün olmalıdır. Vaud için EPFL, destek veren kişinin hesabını imzalı bir mektupla birlikte kabul edilebilir olarak anlatır. İsviçre hukukunda bloke hesap yoktur. Garantörün neler sunması gerektiği dahil ayrıntılar maddi yeterlilik rehberinde, bir yılın gerçekte kaça mal olduğu ise okumanın maliyeti sayfasında.
Sürecin maliyeti
| Adım | Tutar | Belirleyen |
|---|---|---|
| Vize başvurusu | Yönetmeliğin genel vize ücreti €90 karşılığı frank tutarıdır; yönetmelik öğrenim amacıyla seyahat eden öğrencileri ücretsiz vize verilenler arasında da sayar. Diploma öğrencisinin ne ödediği temsilciliğin ücret duyurusunda yazar | Federal ücret yönetmeliği, md. 12 ve 13 |
| Vizenin kantonca onaylanması | En fazla CHF 95 | Federal ücret yönetmeliği, md. 8 |
| İznin verilmesi; kart; biyometrik veriler | En fazla sırasıyla CHF 95, CHF 22 ve CHF 20 | Federal ücret yönetmeliği, md. 8 |
| Varıştan sonra Zürih şehrinde | Kayıt için CHF 40, ayrıca izin türüne göre CHF 124 ile CHF 144 arası göç dairesi ücreti | Zürih şehri |
| Varıştan sonra Vaud kantonunda | Belediyeye CHF 15 ile CHF 30 arası, kart için CHF 105 ile CHF 117 arası | Service de la population |
| Her uzatma | En fazla CHF 75, ayrıca kart | Federal ücret yönetmeliği, md. 8 |
Varıştan sonra: izin ve kuralları
İzin öğrenimine bağlıdır. Yönetmeliğe göre ilk oturum izni 1 yıl geçerlidir, bu rehber için okunan kantonlar onu birer yıl uzatır ve uzatma, kantonun hâlâ kayıtlı olup olmadığını, geçimini karşılayıp karşılamadığını ve sınavlarına zamanında girip girmediğini kontrol ettiği andır. Başka bir kantona taşınmak o kantonun önceden iznini gerektirir; bölüm değişikliği yalnızca gerekçeli durumlarda onaylanır; kayıt sildirmeden yurt dışında geçen 6 ay sonunda da oturum izni sona erer. Hepsi oturum izni rehberinde ayrıntılı olarak yer alıyor.
- Oturum izni (B izni)Aufenthaltsbewilligung (Ausweis B)
- Belirli bir amaçla bir yıldan uzun kalışların izni; Fransızcası autorisation de séjour (permis B). AB/EFTA dışı ülkelerin vatandaşları bunu biyometrik kart olarak alır; kart, geçerli bir pasaportla birlikte gösterildiğinde Schengen bölgesinde seyahate de izin verir.
Komşu üç konu başka yerde karara bağlanır ve kendi rehberleri vardır. Öğrenci izni çalışma iznini içermez: ek iş için izin gerekir; öğrenciyken çalışmak sayfasında anlatılıyor. Sağlık sigortası ülkede ikamet edenler için zorunludur ve muafiyetlere kanton bakar. Diploma bittiğinde ne olduğu (iş arama süresi dahil) çalışma bölümünde; çalışma izinlerinden yerleşim iznine uzanan uzun vadeli yollar ise İsviçre'de yaşamanın yolları sayfasında.
Uygulamada: nereye bakmalı ve hangi dilde
Daireler bulundukları bölgenin dilinde yazar. Zürih, Basel-Stadt ve Bern Almanca yayımlar; Vaud Fransızca yayımlar ve öğrenci formunun İngilizcesi de vardır. ETH Zürih, EPFL, Basel Üniversitesi ve Bern Üniversitesi süreci İngilizce anlatır; Zürih Üniversitesi'nin vize kılavuzu ise Almancadır. Zürih kantonu için Zürih Üniversitesi, Almanca, İngilizce, Fransızca ya da İtalyanca olmayan diplomaların Almancaya çevrilmesini ister; yani Türkçe bir diploma orada onaylı çeviri gerektirir.
Randevu almadan önce
- Hangi kantonda yaşayacağını biliyorsun ve o kantonun göç dairesi sayfasını ya da üniversitenin vize sayfasını okudun
- Üniversitenin makamlar için düzenlediği teyit belgesi elinde
- Maddi kanıtın, o kantonun kabul ettiği biçimde ve tutarda
- Pasaportun planlanan kalışı rahatça aşacak kadar geçerli
- İsviçre temsilciliğinin Türkiye için kendi kontrol listesini okudun
- Üniversitelerin önerdiği süreyi en azından bıraktın
Sık sorulan sorular
İsviçre'de Schengen vizesiyle okuyabilir miyim?
Yalnızca 90 güne kadar olan bir kalış için. Bir diploma programı ulusal (D tipi) vize ve oturum izni gerektirir; izin de İsviçre'ye girmeden önce istenir. Schengen vizesi varıştan sonra öğrenci iznine çevrilemez.
Öğrenci vizeme İsviçre'de hangi makam karar verir?
Yaşayacağın kantonun göç dairesi. Türkiye'deki İsviçre temsilciliği başvurunu şahsen alır ve iletir; vizeyi kanton onay verdikten sonra basar. SEM vize vermez; Türk vatandaşları için onayı da olağan olarak aranmaz.
İsviçre öğrenci vizesine ne kadar erken başvurmalıyım?
ETH Zürih, Zürih Üniversitesi ve EPFL, planladığın girişten en az 3 ay önce başvurmanı öneriyor. SEM'e göre kural olarak beklenmesi gereken süre: bir ila birkaç ay. Bern kantonu ise ilk iletişime kadar şu süreyi hesaba katmanı söylüyor: 2-3 ay.
İsviçre öğrenci vizesiyle çalışabilir miyim?
Tek başına hayır. İzin öğrenim için verilir; yönetmelik her türlü gelir getirici işi, ek işin izne bağlandığı ayrı kurallara bırakır. Zürih kantonu, işe ancak izin çıktıktan sonra başlanabileceğini belirtiyor.
İsviçre öğrenci vizesi her kantonda aynı mı?
Yasadaki koşullar aynıdır ama onları kanton uygular. Maddi imkân tutarı, kanıt biçimleri, belge listesi, varıştan sonraki ücretler ve işlem süresi kantondan kantona değişir. Her zaman yaşayacağın kantonun kurallarını oku.
Öğrenimden sonra öğrenci izniyle İsviçre'de kalabilir miyim?
Hayır. İznin amacı diplomayla sona erer; daha uzun kalmak, yönetmeliğin 54. maddesi uyarınca yeni bir izin gerektirir. İsviçre yükseköğretim kurumlarının mezunları için iş aramaya yönelik ayrı bir yol var; bu rehberin çalışma bölümünde anlatılıyor.
Kaynaklar
24 kaynak, tümü resmi
- Bundesgesetz über die Ausländerinnen und Ausländer und über die Integration (AIG / FNIA), SR 142.20Swiss Confederation (Fedlex) (Resmi)
- Verordnung über Zulassung, Aufenthalt und Erwerbstätigkeit (VZAE / OASA), SR 142.201Swiss Confederation (Fedlex) (Resmi)
- Verordnung über die Einreise und die Visumerteilung (VEV), SR 142.204Swiss Confederation (Fedlex) (Resmi)
- Verordnung über die Gebühren zum Ausländer- und Integrationsgesetz (Gebührenverordnung AIG, GebV-AIG), SR 142.209Swiss Confederation (Fedlex) (Resmi)
- Weisungen und Erläuterungen, I. Ausländerbereich (Weisungen AIG), ohne Kapitel 4State Secretariat for Migration (SEM) (Resmi)
- Weisungen AIG: Zustimmungspflichtige Studierende (Anhang zu Ziffer 1.3.1)State Secretariat for Migration (SEM) (Resmi)
- FAQ – EntryState Secretariat for Migration (SEM) (Resmi)
- Entry with visaState Secretariat for Migration (SEM) (Resmi)
- Overview of ID and visa provisions according to nationality (Annex CH-1, List 1)State Secretariat for Migration (SEM) (Resmi)
- Biometric residence permits for foreign nationalsState Secretariat for Migration (SEM) (Resmi)
- Aufenthalt ohne Erwerbstätigkeit für Drittstaatsangehörige (Abschnitt Aus- und Weiterbildung)Kanton Zürich, Migrationsamt (Resmi)
- Weisung: Aus- und Weiterbildung aus Drittstaaten (19. November 2021)Kanton Zürich, Sicherheitsdirektion, Migrationsamt (Resmi)
- Zuzug aus dem Ausland in die Stadt ZürichStadt Zürich, Personenmeldeamt (Resmi)
- Immigration with a visaETH Zurich (Resmi)
- Leitfaden für Studierende mit VisumspflichtUniversity of Zurich (Resmi)
- Nach der EinreiseUniversity of Zurich (Resmi)
- Séjour pour études (États tiers)État de Vaud, Service de la population (Resmi)
- Conditions États tiers pour entrer en SuisseÉtat de Vaud, Service de la population (Resmi)
- Visa (Immigration formalities)EPFL (Resmi)
- Einreise und Aufenthalt (Abschnitt Aus- und Weiterbildung Angehörige von Drittstaaten)Kanton Basel-Stadt, Migrationsamt (Resmi)
- Visa / Residence PermitUniversity of Basel (Resmi)
- Einreise für Bürger/innen von DrittstaatenKanton Bern, Amt für Bevölkerungsdienste (Migrationsdienst) (Resmi)
- Conditions relevant to entering and residing in SwitzerlandUniversity of Bern (Resmi)
- Information and recommendations for visa application (factsheet for regular incoming non-EU/EFTA students)University of Bern, UniBE International (Resmi)