Öğrenci vizeleri hakkındaki karışıklığın çoğu iki farklı sistemin birbirine karıştırılmasından çıkıyor. Schengen (C tipi) vize, Türk vatandaşlarının tatillerden ve iş gezilerinden bildiği kısa süreli vize: tek bir AB kurallar bütünü, her Schengen devletinde aynı ücret ve aynı süreler. Bir derece için öğrenci vizesi ise her ülkenin kendi yasasına göre verilen bir ulusal (D tipi) vize ve genellikle ardından bir oturum izni geliyor. Türkçe forumlarda dolaşan birçok rakam, örneğin €90 ücreti, €30.000 sigorta ya da çok aranan “madde 10” ret gerekçesi Schengen sistemine ait ve bir öğrenci için otomatik olarak geçerli değil. Bu sayfa ortak sırayı ve AB'nin asgari kurallarını anlatıyor; ulusal (D tipi) vize ve Schengen vizesi sayfası farkı daha derinlemesine ele alıyor.
- Schengen vizesi (C tipi)Schengen vizesi (C tipi)
- AB Vize Tüzüğü kapsamında kısa süreli vize; Schengen bölgesindeki 29 ülke genelinde geçerli ve kalış hakkı şu: herhangi bir 180 günlük dönemde 90 gün. Bir kampüs ziyareti, mülakat ya da giriş sınavı için uygun; bir derece için değil.
- Ulusal vize (D tipi)ulusal vize (D tipi)
- Schengen kısa kalış sınırını aşan kalışlar için uzun süreli vize. AB hukukuna göre bunlar her devletin kendi usulüyle verilen ulusal vizeler; yani ücreti, belgeleri ve işlem süresini vizeyi veren ülke belirliyor.
- Oturum iznioturum izni
- Öğrenimin için ülkede yaşamana izin veren, genellikle kart biçimindeki belge. Ülkeye göre seyahatten önce ya da varıştan sonra D vizenle başvuruyorsun. Bkz. öğrenci oturum izinleri.
- Maddi yeterlilikmaddi yeterlilik
- Yaşam masraflarını kamu desteği olmadan karşılayabildiğini gösteren kanıt. AB bunu şart koşuyor ama bir tutar belirlemiyor; her ülke kendi rakamını ve kabul edilen kanıt biçimlerini (bloke hesap, banka bakiyesi, burs, sponsor) belirliyor.
Schengen vizesi mi, ulusal vize mi: bir öğrencinin hangisine ihtiyacı var?
Programın birkaç haftadan uzun sürüyorsa cevap ulusal vize. Tablo iki sistemi yan yana koyuyor; böylece okuduğun her rakamın hangi rejime ait olduğunu anlayabilirsin.
| Schengen vizesi (C) | Ulusal vize (D) ve oturum izni | |
|---|---|---|
| Ne için | Şu kalışlar için: herhangi bir 180 günlük dönemde 90 gün | Öğrenim ve bundan uzun diğer kalışlar |
| Hukuki dayanak | AB Vize Tüzüğü (Regulation (EC) No 810/2009), her Schengen devletinde aynı | Ulusal hukuk; izin için Directive (EU) 2016/801'i uygulayan ulusal hukuk |
| Ücret | Yetişkinler için €90, 6 ila 12 yaş arası çocuklar için €45 | Her ülke belirliyor (ülke rehberine bak) |
| Karar süresi | 15 takvim günü, 45 takvim gününe uzatılabilir | İzin: eksiksiz başvurudan itibaren en fazla 90 gün; D vizesi: ulusal |
| Sağlık sigortası | En az €30.000 kapsamlı seyahat sağlık sigortası | İzin: o ülkenin kendi vatandaşları için normalde karşılanan tüm riskleri kapsayan ve planlanan kalış boyunca geçerli hastalık sigortası |
| Ret | AB standart formu, 17 ret gerekçesiyle; itiraz kararı veren devletin hukukuna göre | Yazılı gerekçe; ulusal hukuka göre hukuki itiraz |
| Diğer Schengen devletlerine seyahat | Aynı kısa kalış sınırı içinde | D vizesi: diğer Schengen ülkelerinde herhangi bir 180 günlük dönemde en fazla 90 gün |
Öğrenci vizesi, adım adım
Aşağıdaki sıra Scholway'in ele aldığı her ülkede geçerli. Değişen şeyler: dosyayı kimin aldığı (bir büyükelçilik, bir konsolosluk ya da sözleşmeli bir başvuru merkezi), oturum izninin yola çıkmadan önce mi varıştan sonra mı karara bağlandığı ve kesin belge listesi.
Kabul mektubunu al
Vize onun üzerine kuruluyor. AB direktifi, bir yükseköğretim kurumunun kabulünü bir öğrenci için ilk özel koşul olarak sayıyor. Şartlı bir kabul yeterli olmayabilir; ülkenin neyi kabul ettiğine bak. Bkz. kabul sonrası ne yapılır.
Maddi yeterliliği hazırla
Ülkenin tutarını ve kabul ettiği kanıt biçimlerini öğren: Almanya'da bloke hesap, Avusturya'da kendi adına bir banka bakiyesi, İtalya'da aile kaynakları ve benzeri. Maddi yeterlilik sayfası bunları karşılaştırıyor; masrafı ailen karşılıyorsa sponsor dilekçesini oku.
Sağlık sigortasını ayarla
Ülkenin vize aşamasında ve sonra izin için ne istediğine bak; ikisi farklı olabilir. Bkz. uluslararası öğrenciler için sağlık sigortası.
Randevu al
Ülkenin öğrenci dosyalarını büyükelçilik ya da konsoloslukta mı yoksa sözleşmeli bir merkez (iDATA, VFS Global, TLScontact) üzerinden mi aldığını öğren ve sezonun başında erken randevu al. Merkezlerin nasıl çalıştığını Türkiye'de vize randevusu sayfası anlatıyor.
Dosyayı ve niyet mektubunu hazırla
Formlar, pasaport, fotoğraflar, kabul mektubu, para, sigorta, diplomalar ve gerekiyorsa planını anlatan kısa bir niyet mektubu. Her belgeyi diğerleriyle tutarlı tut.
Başvuruyu yap ve bekle
Bizzat git, ücreti öde ve makbuzunu sakla. Karar ülkeye göre büyükelçilikten ya da gidilen ülkedeki bir makamdan geliyor.
Yola çık ve oturum iznini tamamla
Vardıktan sonra genellikle adresini kaydettiriyor ve bir süre içinde oturum iznine başvuruyor ya da onu alıyorsun. Bkz. vardıktan sonra neler olur.
AB her öğrenci izni için neyi garanti ediyor?
Öğrenciler ve araştırmacılar hakkındaki Directive (EU) 2016/801, şu üye devletler hariç her üye devletin 23 Mayıs 2018 tarihine kadar kendi hukukuna yazması gereken ortak asgari kuralları koyuyor: Danimarka ve İrlanda. Bunlar tek tip bir kurallar bütünü değil, ortak bir asgari: direktif, her ülkenin bazı ek kanıtları (ödenmiş ücretler, dil bilgisi, öğrenim masrafları için para) isteyip istemeyeceğine karar vermesine izin veriyor; iznin geçerliliği, karar süresi ve çalışma saatleri gibi noktalarda bir ülke direktiften daha cömert olabilir. Asgariyi bilmek, bir gecikmenin ya da bir talebin yasanın beklediğinin ötesine ne zaman geçtiğini anlamana yardım ediyor.
| Konu | AB kuralı | Her ülke neye karar veriyor |
|---|---|---|
| Koşullar | Geçerli pasaport, hastalık sigortası, yeterli kaynak, kamu düzenine tehdit olmaması; ek olarak şunlar: bir yükseköğretim kurumundan kabul; devlet isterse ödenmiş harç, öğretim dilinde yeterli dil bilgisi ve öğrenim masraflarını karşılayacak kaynak | Her koşulun hangi belgelerle kanıtlanacağı |
| Para | sosyal yardıma başvurmadan geçim ve dönüş masraflarını karşılayacak yeterli kaynak; her başvuruda ayrı değerlendirilir | Tutar ve kabul edilen kanıt biçimleri |
| Sağlık sigortası | o ülkenin kendi vatandaşları için normalde karşılanan tüm riskleri kapsayan ve planlanan kalış boyunca geçerli hastalık sigortası | Hangi poliçelerin sayıldığı (kamu, özel, öğrenci planları) |
| Karar süresi | Eksiksiz bir başvurudan itibaren en geç 90 gün | Gerçek işlem süreleri; ulusal hukuk daha hızlı olabilir |
| Geçerlilik | en az bir yıl; öğrenim süresi daha kısaysa o süre | Kart biçimi, yenileme usulü |
| Ret | Yazılı gerekçe; ilgili üye devlette ulusal hukuka göre yargı yoluna açıktır; bildirimde başvurulacak mahkeme veya makam ve süre yazılmalıdır | Usul, mahkeme ya da makam, süre |
| İkinci bir AB ülkesinde öğrenim | Bir hareketlilik programındaki ya da kurumlar arası bir anlaşmanın kapsadığı öğrenciler için en fazla 360 gün üye devlet başına | Bildirim veya başvuru kuralları |
| Çalışma | En az 15 saat/hafta (ya da yıllık eşdeğeri) izin verilmeli | Gerçek sınır ve varsa çalışma izni |
Öğrenci vizesi kaç günde çıkar?
Bir öğrenci vizesi için tek bir AB cevabı yok; çünkü D vizesi ulusal. İki rakam çerçeveyi çiziyor. Bir Schengen vizesi normalde 15 takvim günü içinde karara bağlanmalı, ama bu kural öğrenci vizelerini kapsamıyor. Oturum izni için direktif, eksiksiz bir başvurunun yapıldığı günden itibaren 90 gün üst sınır koyuyor ve makam eksik belge beklerken sayaç duruyor. Bu üst sınır tipik bir süre değil: gerçek süreler ülkeye, sezona ve dosyanın eksiksiz olup olmadığına bağlı. Planı dönem başlangıcından geriye doğru yap. Başvuru takvimi vizeyi tüm takvime yerleştiriyor.
Öğrenci vizesi ne kadar?
Ulusal vizelerin ücretini her ülke belirliyor; her yerde gördüğün €90 rakamı Schengen kısa kalış ücreti. Başvuru merkezleri bunun üstüne bir hizmet bedeli alıyor. Schengen vizeleri için Vize Tüzüğü bunu şu seviyede sınırlıyor: vize ücretinin yarısı; ulusal vizelerde ise merkezin o ülkeyle sözleşmesine bağlı. Yine de bir öğrenci vizesinin gerçek maliyeti göstermen gereken para: maddi yeterlilik ücretin kat kat üstünde. Aşağıdaki rakamlar dört ülkeden 2026 örnekleri; Almanya ve Avusturya'nınkiler kendi ülke rehberlerinde açıklanıyor.
| Ülke | Tutar | Geçerli olduğu dönem | Ayrıntılar nerede |
|---|---|---|---|
| Almanya | €992/ay (ilk yıl için €11.904/yıl) | 2026 | Scholway'in Almanya bloke hesap rehberi |
| Avusturya | 24 yaşın altında €722,58/ay; 24 yaşından itibaren €1.308,39/ay; 12 ay önceden kanıtlanır | 2026 | Scholway'in Avusturya maddi yeterlilik rehberi |
| Hollanda | €1.130,77/ay | 2026 | — |
| İtalya | €10.179,85/yıl | 2026/27 ve 2027/28 akademik yılları | — |
Öğrenci vizesiyle çalışılır mı?
Genellikle evet, sınırlar içinde. Direktif üye devletlerin en az 15 saat/hafta ya da yılda gün veya ay olarak eşdeğerine izin vermesini şart koşuyor. Bu bir taban: her ülke kendi sınırını koyuyor ve bazıları çalışma izni istiyor. Maddi yeterlilik şartını karşılamak için gelecekteki iş gelirine güvenme: o, varmadan önce değerlendiriliyor ve ülke kabul ediyorsa yalnızca geçerli bir iş sözleşmesi ya da bağlayıcı bir iş teklifi hesaba katılabiliyor. Ülke sınırları yurt dışında çalışarak okumak sayfasında karşılaştırılıyor.
Cevap hayırsa
Bir Schengen reddi, 17 ret gerekçesi olan bir AB standart formuyla geliyor ve itiraz, kararı veren devlete, kendi hukukuna göre yapılıyor. Bir ulusal vize ya da öğrenci izni reddi yazılı gerekçe göstermek zorunda ve ulusal hukuka göre itiraz edilebiliyor; bildirim makamı ve süreyi belirtiyor. Başka bir şey yapmadan önce gerekçeleri oku; çünkü bunları gidermeyen bir yeniden başvuru genellikle aynı şekilde sonuçlanır. Öğrenci vizesi reddi: gerekçeler ve itirazlar iki yolu da anlatıyor.
Ülkenin usulü nerede anlatılıyor?
Her hedef ülkenin kendi formları, ücretleri, başvuru kanalı ve adımların sırası var. Scholway'in Almanya rehberi ulusal vizeyi, bloke hesabı ve yabancılar dairesindeki oturum iznini ele alıyor. Scholway'in Avusturya rehberi, Türkiye'den ilk kez başvuranın girişten önce Avusturya temsilciliğine yaptığı öğrenci oturum izni başvurusunu ele alıyor. Scholway'in İtalya rehberi öğrenim vizesini ve oturum iznini, Scholway'in Hollanda rehberi ise üniversitenin senin için başlattığı usulü ele alıyor. Mantığı anlamak için bu bölümü, kesin adımlar için ülke rehberini kullan.
Öğrenci vizesi dosyası: olağan çekirdek
- Geçerli pasaport (geçerliliği planlanan kalışa göre kontrol et)
- Gidilen ülkenin doldurulmuş ulusal vize başvuru formu
- Temsilciliğin istediği biçimde biyometrik fotoğraflar
- Kabul mektubu (ülke istiyorsa ödenmiş ücretlerin kanıtı)
- Ülkenin kabul ettiği biçimde maddi yeterlilik
- Ülkenin standardını karşılayan sağlık sigortası
- Üniversitenin istediği diplomalar ve dil belgesi
- Yararlıysa niyet mektubu; diğer tüm belgelerle tutarlı
- Merkezin kabul ettiği ödeme biçiminde vize ücreti ve hizmet bedeli
Sık sorulan sorular
Öğrenci vizesi kaç günde çıkar?
Ülkeye bağlı, çünkü öğrenci vizesi ulusal bir vize. Oturum izni için AB, eksiksiz bir başvurudan itibaren 90 gün üst sınır koyuyor; okumuş olabileceğin 15 günlük kural ise Schengen kısa süreli vizeleri için. Ülkenin izin verdiği kadar erken başvur ve güncel işlem sürelerini Scholway'in ülke rehberinde kontrol et.
Öğrenci vizesi ne kadar?
Her ülke kendi ulusal vize ücretini belirliyor ve başvuru merkezleri bir hizmet bedeli ekliyor. €90 rakamı Schengen kısa kalış ücreti, öğrenci vizesi ücreti değil. Daha büyük maliyet maddi yeterlilik; örneğin 2026'da Almanya'da ilk yıl için €11.904/yıl.
Öğrenci vizesi şartları neler?
Bir kabul mektubu, geçerli bir pasaport, kalışın için yeterli para, sağlık sigortası ve ülke istiyorsa ödenmiş ücretler ile dersin dilini kanıtlayan belge. Bunlar AB direktifini izliyor; her ülke bunları nasıl kanıtlayacağına karar veriyor.
Öğrenci vizesi Schengen vizesi mi?
Hayır. Bir derece için ulusal (D tipi) vizeye ve ardından oturum iznine ihtiyacın var. Geçerli bir D vizesi yine de şunu sağlıyor: diğer Schengen ülkelerinde herhangi bir 180 günlük dönemde en fazla 90 gün.
Öğrenci vizesiyle çalışılır mı?
AB ülkelerinde öğrenciler her ülkenin koyduğu bir sınır içinde çalışabiliyor; AB asgarisi 15 saat/hafta ya da yıllık eşdeğeri. Bazı ülkeler ayrıca çalışma izni istiyor. Bkz. çalışarak okumak.
Kaynaklar
21 kaynak, tümü resmi
- Applying for a Schengen visaEuropean Commission, Migration and Home Affairs (Resmi)
- Visa policyEuropean Commission, Migration and Home Affairs (Resmi)
- Regulation (EC) No 810/2009 (Visa Code), Article 15 Travel medical insuranceEUR-Lex / Publications Office of the EU (consolidated text 02009R0810, version of 11.06.2024) (Resmi)
- Regulation (EC) No 810/2009 (Visa Code), Articles 9 and 16 (when to apply; visa fee)EUR-Lex / Publications Office of the EU (consolidated text 02009R0810, version of 11.06.2024) (Resmi)
- Regulation (EC) No 810/2009 (Visa Code), Article 17 Service feeEUR-Lex / Publications Office of the EU (consolidated text 02009R0810, version of 11.06.2024) (Resmi)
- Regulation (EC) No 810/2009 (Visa Code), Article 23 Decision on the applicationEUR-Lex / Publications Office of the EU (consolidated text 02009R0810, version of 11.06.2024) (Resmi)
- Regulation (EC) No 810/2009 (Visa Code), Annex VI Standard form for notifying and motivating refusal, annulment or revocation of a visaEUR-Lex / Publications Office of the EU (consolidated text 02009R0810, version of 11.06.2024) (Resmi)
- Regulation (EU) No 265/2010 (movement of persons with a long-stay visa), Article 1 amending Articles 18 and 21 of the Schengen ConventionEUR-Lex / Publications Office of the EU (Resmi)
- Visa C or Visa D?OeAD – Austria's Agency for Education and Internationalisation (Resmi)
- Directive (EU) 2016/801 (students and researchers), introductory text and recitalsEUR-Lex / Publications Office of the EU (Official Journal L 132, 21.5.2016) (Resmi)
- Directive (EU) 2016/801, Article 7 General conditionsEUR-Lex / Publications Office of the EU (Official Journal L 132, 21.5.2016) (Resmi)
- Directive (EU) 2016/801, Article 11 Specific conditions for studentsEUR-Lex / Publications Office of the EU (Official Journal L 132, 21.5.2016) (Resmi)
- Directive (EU) 2016/801, Article 18 Duration of authorisationEUR-Lex / Publications Office of the EU (Official Journal L 132, 21.5.2016) (Resmi)
- Directive (EU) 2016/801, Article 31 Mobility of studentsEUR-Lex / Publications Office of the EU (Official Journal L 132, 21.5.2016) (Resmi)
- Directive (EU) 2016/801, Article 34 Procedural guarantees and transparencyEUR-Lex / Publications Office of the EU (Official Journal L 132, 21.5.2016) (Resmi)
- Directive (EU) 2016/801, Article 40 TranspositionEUR-Lex / Publications Office of the EU (Official Journal L 132, 21.5.2016) (Resmi)
- Aufenthaltserlaubnis zum StudiumLandesamt für Einwanderung Berlin / service.berlin.de (Resmi)
- Residence Permit – Student (no mobility programme)OeAD – Austria's Agency for Education and Internationalisation (Resmi)
- Required amounts income requirementsImmigratie- en Naturalisatiedienst (IND) (Resmi)
- Visto per studio – Immatricolazione università (scheda)Ambasciata d'Italia ad Ankara (Resmi)
- Directive (EU) 2016/801, Article 24 Economic activities by studentsThe National Archives / legislation.gov.uk (copy of EU law) (Resmi)