“Belgelerimi onaylatmak” başlığı altında üç farklı şey birbirine karışıyor. Apostil, bir kamu belgesinin başka bir ülkede kullanılmak üzere doğrulanmasıdır. Resmî onaylı kopya (amtlich beglaubigte Kopie), bir kopyanın aslıyla uyuştuğunu doğrular. Yeminli tercüme, belgeyi bir tercümanın onayıyla Almanca veya İngilizceye çevirir. Alman üniversiteleri ve uni-assist bunları çok farklı kombinasyonlarda istiyor ve en sık yapılan hata, başvuru yalnızca temiz bir tarama ve bir tercüme gerektirirken üçü için de para ödemek.

| Aşama | Apostil | Onaylı kopya | Yeminli tercüme |
|---|---|---|---|
| uni-assist başvurusu | Hayır | Hayır: resmî belgelerin taramalarını yükle (imza ve damga, otomatik düzenleme referansı veya doğrulama kodu) | Evet, Almanca veya İngilizceye; Türkiye'den yalnızca “yeminli tercüman” damgasıyla |
| TUM çevrimiçi başvuru ve kayıt | Hayır (Gürcistan hariç; Çin ve İran için de özel kurallar var) | Hayır: gerçek belgeler yeterli; asıllar yalnızca istenirse şahsen gösterilir | Evet, aslı gören yeminli bir tercümanca; asıl ve tercüme tek PDF olarak |
| LMU postayla başvuru | Belirtilmiyor | Evet: resmî onaylı kopyalar, asla asıllar değil | Evet, resmî olarak onaylı, aslından yapılmış |
| ZAB Denklik Belgesi | Genellikle hayır: sade taramalar | Genellikle hayır | Yalnızca ön kontrol isterse |
| Öğrenci vizesi | Vize rehberine bak | Vize rehberine bak | Vize rehberine bak |
Vize dosyası, bu makalenin kapsamadığı Alman temsilciliklerinin kendi kontrol listesini izliyor; bkz. ulusal öğrenci vizesi ve Türkiye'den başvuru. Başvurular için genel belge listesi Alman üniversiteleri için başvuru belgeleri sayfasında.
Apostil: ne zaman gerekir, Türkiye'de kim verir?
- ApostilApostille (apostil tasdik şerhi)
- 5 Ekim 1961 tarihli Lahey Sözleşmesi uyarınca, bir kamu belgesi üzerindeki imzayı, imzalayan kişinin sıfatını ve varsa mührünü doğrulayan belge. Belgenin içeriğini doğrulamaz ve akit devletler arasında konsolosluk onayının (legalizasyon) yerini alır.
Almanya ve Türkiye ikisi de Sözleşme'ye taraf; Sözleşme Türkiye için 29 Eylül 1985 tarihinde yürürlüğe girdi. Yani bir Alman kuruluşu Türkiye'deki bir belgenin doğrulanmasını isterse bu Türk apostili olur, hiçbir zaman konsolosluk legalizasyonu değil. Kabullerde bu nadir: uni-assist ve ZAB istemiyor, TUM yalnızca Gürcistan'dan noter onaylı kopyalar ve üniversitesi bir yıl içinde nihai mezuniyet belgelerini veremeyen, apostilli geçici belge sunabilen adaylar için anıyor. “Her ihtimale karşı” apostil ısmarlama; adı belli bir Alman makamı istediğinde ısmarla.
| Soru | Sayfadaki yanıt |
|---|---|
| Hangi makam | İdari belgeler (noter onaylı tercümeler dâhil): Valilik veya Kaymakamlık. Mahkeme ve adli belgeler, mahkemece verilen adli sicil kayıtları dâhil: adli yargı bölgesinin Adalet Komisyonu Başkanlığı |
| Belgede neler olmalı | Düzenleyen yetkilinin ıslak imzası ve resmî mühür; mühürsüz imza ya da imzasız mühür apostillenmez |
| e-Devlet ve e-imzalı çıktılar | Resmî belgeler, ama düz bir barkod veya QR çıktısı doğrudan apostillenmez; düzenleyen kurumca ad, unvan, ıslak imza ve mühürle fiziksel olarak onaylanmış bir çıktı değerlendirilebilir. Apostil o zaman barkodu değil o yetkilinin imzasını doğrular |
| Fotokopiler | Doğrudan değil; bir makam veya noter tarafından ıslak imza, unvan ve mühürle onaylanmış “Aslı Gibidir” kopya değerlendirilebilir |
| Ücret | Kaymakamlık veya Valilik'te ücretsiz; tercümanlar ve noterler ücret alabilir |
| Geçerlilik | Sözleşme apostilin kendisi için bir son kullanma tarihi koymuyor, ama kendi geçerliliği sona ermiş bir belgeyi yenilemiyor |
| Başka il | Türkiye'nin başka bir yerinde düzenlenen bir belge, imza ve sıfat doğrulanabildiği sürece yine de bu makamda apostillenebilir |
| e-Apostil | eapostil.gov.tr üzerinden (e-Devlet): talep yetkili bakanlığa gidiyor, bakanlık apostili elektronik olarak düzenleyip portal üzerinden geri veriyor |
Onaylı kopya (Beglaubigung): kim yapabilir?
- Resmî onaylı kopyaamtlich beglaubigte Kopie
- Resmî mühür kullanma yetkisi olan bir kuruluşun, bir kopyanın aslıyla uyuştuğunu onay notu, yer, tarih, imza ve mühürle doğruladığı kopya. LMU'nun Alman makamları için ifadesi, kopyanın aslına uygunluğunun “hereby officially certified” (bu vesileyle resmen onaylanmıştır) olmasıdır.
Çoğu başvuru artık bunlara ihtiyaç duymuyor. uni-assist tamamen dijital ve resmî belgelerin eksiksiz taramalarını istiyor. TUM, kabul veya kayıt için noter onaylı kopyanın gerekmediğini belirtiyor; önemli olan belgenin gerçek olması, yani düzenleyenin imzasını ve mührünü, dijital mührü, doğrulama kodunu veya çevrimiçi doğrulama için bir QR kodu taşıması. LMU karşı örnek: başvurular postayla, lise diplomasının, üniversite giriş sınavının ve her üniversite belgesinin asılları değil resmî onaylı kopyalarıyla yapılıyor ve belgeler tüm başvuru ve kayıt dönemi boyunca LMU'da kalıyor.
| Nerede | Kabul edilen onaylayıcı kuruluşlar | Kabul edilmeyenler |
|---|---|---|
| Almanya dışında | Alman büyükelçiliği/konsoloslukları; belgeyi veren okul veya üniversite; devlet noteri (özel noter değil); bir okul veya üniversite yalnızca kendi belgelerinin kopyalarını, yönetimi, dekanlığı veya rektörlüğü aracılığıyla resmî mühürle onaylayabilir | Bir okul sekreterliğinin onayı; özel bir noter |
| Almanya'da | Resmî mührü olan herhangi bir Alman makamı; bir noterlik; ana ülkenin Almanya'daki konsolosluğu veya büyükelçiliği; kendi yaptığı tercümeler için kamu tarafından atanmış ve yeminli bir tercüman | Kendi çevirmediği belgelerin kopyalarını onaylayan bir tercüman |
| Biçim | Her sayfa onaylı ya da sayfaların üst üste bindirilip zımbalandığı ve mührün her sayfada bir kısmının görünecek şekilde basıldığı toplu onay | Onaylı bir kopyanın düz kopyası; kısmi onaylar; çevrilmemiş yabancı dilde onay notları |
Yeminli tercümeler: hangi tercümanlar kabul edilir?
- Yeminli tercümanyeminli tercüman / öffentlich bestellter und beeidigter Übersetzer
- Tercümeleri onaylama yetkisi olan tercüman: Türkiye'de yeminini bir noterde kaydettirmiş tercüman, Almanya'da bir dil için kamu tarafından atanmış ve yemin etmiş tercüman. Üniversiteler ve uni-assist yalnızca bu tür tercümanlardan ya da düzenleyen kurumun yetkili bir biriminden gelen tercümeleri kabul ediyor.
- uni-assist. Orijinal dildeki belgeyi ve transkript dâhil Almanca veya İngilizce bir tercümesini yükle. Türkiye'de yapılan tercümeler yalnızca damgasında Türkçe “yeminli tercüman” sözleri bulunan bir yeminli tercüman tarafından kabul ediliyor; yalnızca İngilizce veya Almanca damga reddediliyor. Kurumunun Almanca veya İngilizce düzenlediği belgeler tercüme gerektirmiyor.
- TUM. Almanca veya İngilizce olmayan belgeler yeminli bir tercümanca çevrilmeli ve resmî mühürle doğrulanmalı; tercüman aslına erişmiş olmalı ve asıl ile tercümeyi tek PDF olarak yüklüyorsun.
- LMU. Yurt dışında yapılan tercümeler o ülkede o dil için yemin etmiş bir tercümandan gelebilir (damgada “Öffentlich bestellter und beeidigter Übersetzer” ya da “sworn translator” ve makamın adresi yazmalı) ya da Alman temsilciliğince (“Gesehen in der Botschaft”), bir devlet noterince, ana ülkenin Almanya'daki konsolosluğunca ya da yabancı tercümeyi kontrol edip damgalayan Alman yeminli bir tercümanca onaylanabilir. Tercümeler aslından yapılmalı ve onay bunu belirtip kaynak dili göstermeli. LMU İngilizce, Fransızca, İtalyanca, Katalanca, Latince, Portekizce, Romence veya İspanyolca belgelerin tercümesini istemiyor.
Onaydan sonra çevir ve damgaları da çevir. Bir belgeye onay notu ya da apostil eklenirse, LMU yabancı dildeki onay notları ve legalizasyonların da çevrilmesini şart koşuyor; yani damgalar eklenmeden yapılan tercüme eksik kalır. Damga gerektirmeyen yükleme esaslı bir başvuru için belgeyi olduğu gibi çevir.
Türkiye yolu: tercüman, noter, apostil
Türk valilik ve kaymakamlık sayfaları, yurt dışına gidecek belgeler için sabit bir sıra anlatıyor. Sapanca Kaymakamlığı'nın örneği tam olarak öğrenci vakası: yabancı bir üniversite ÖSYM belgesini ve lise diplomasını istiyor. Asılları yeminli bir tercümana götürüyorsun, tercümeyi o tercümanın yemin kaydının bulunduğu noterde onaylatıyorsun ve sonra noter onaylı tercümeyi apostil için o noterin bulunduğu yerin Valiliğine (il merkezinde) ya da Kaymakamlığına (ilçede) götürüyorsun. Onikişubat sayfası böyle bir durumda apostilin tercümenin doğruluğuna değil, noterin onayına dayandığını ekliyor.
Alman tarafın gerçekte ne istediğini kontrol et
Yükleme esaslı (uni-assist, TUM): yeminli tercüme, noter yok, apostil yok. Kâğıt (LMU): onaylı kopyalar ve onaylı tercümeler. Apostil: yalnızca bir Alman makamı adını verirse.
Islak imzalı, mühürlü bir belge al
Düzenleyen yetkilinin imza ve mührünü taşıyan bir asıl ya da okul, üniversite veya bir noter tarafından onaylanmış “Aslı Gibidir” kopya. Çıplak bir e-Devlet çıktısı apostillenemez, ancak PDF'i yüklemeler için sorunsuz.
Yeminli tercüme
Bir yeminli tercümandan; damgada Türkçe “yeminli tercüman” sözlerinin ve belge LMU içinse makamın adresinin bulunduğunu kontrol et.
Tercüme onaylanacak veya apostillenecekse noter
Tercümanın yemin kaydının bulunduğu noterde. Noter ücretleri ödenir.
Gerekiyorsa Valilik veya Kaymakamlık'ta apostil
Makamda ücretsiz; adli belgeler bunun yerine Adalet Komisyonu'na gidiyor. Apostili belgeye bağlı tut.
Tara veya postala
Belge başına tek eksiksiz PDF (TUM için asıl artı tercüme); onaylı kopyalar yalnızca isteyen üniversitelere postayla.

Geldikten sonra kopyaları onaylatmak
Bir üniversite kayıtta onaylı kopya isterse bunları Almanya'da yaptırabilirsin: LMU, resmî mührü olan herhangi bir Alman makamının, bir noterin ya da ana ülkenin Almanya'daki konsolosluğunun onayını kabul ediyor. Kamu tarafından atanmış ve yeminli bir Alman tercüman da kendi yaptığı tercümeleri onaylayabilir ve yurt dışında yapılmış bir tercümeyi kontrol edip damgalayabilir. TUM belgeleri e-postayla kabul etmediği ve istenmemiş asıllar için sorumluluk almadığı konusunda uyarıyor; bu yüzden asılları yalnızca istendiğinde getir. Kayıt adımları üniversiteye kayıt (Immatrikulation) sayfasında.
Pratikte: sık yapılan hatalar
İkinci tura mal olan hatalar
- Yalnızca tarama ve tercüme gerektiren yükleme esaslı bir başvuru için apostil ısmarlamak.
- Damgası yalnızca İngilizce veya Almanca olan Türkiye tercümesi (uni-assist reddeder).
- Üniversitenin asıldan tercüme istediği yerde (LMU, TUM) aslı değil kopyayı çevirtmek.
- Onaylı bir kopyanın düz kopyasını ya da okul yönetimi yerine okul sekreterliğince onaylı kopyayı göndermek.
- e-Devlet barkod çıktısını önce fiziksel olarak onaylatmadan apostil gişesine götürmek.
- Taramadan önce apostili veya tercümeyi belgeden ayırmak.
- Apostilin tercümenin doğru olduğunu kanıtladığını sanmak: yalnızca noterin imzasını doğrular.
Diplomanın baştan erişim sağlayıp sağlamadığı ayrı bir soru ve diploma denkliği: anabin ve ZAB sayfasında yanıtlanıyor; yükleme mekanikleri uni-assist ve VPD sayfasında.
Onaylı kopya, evrak sürecinin yalnızca bir adımı. Sunman gereken belgelerin tam listesi başvuru belgeleri sayfasında; uni-assist üzerinden gidip gitmemen belgelerin nasıl ve ne zaman kontrol edileceğini belirliyor; vizenin de kendi evrak seti var: vize başvuru süreci ve Türkiye'den başvuru sayfalarına bak. Diplomanın denkliği ise ayrı bir soru, onu denklik sayfası anlatıyor.
Sık sorulan sorular
Almanya apostil istiyor mu?
Kabul için nadiren. uni-assist ve ZAB resmî belgelerin taramalarını kabul ediyor ve TUM apostili yalnızca Gürcistan'dan noter onaylı kopyalar ve bir yıl içinde nihai belge veremeyen üniversitelerin geçici belgeleri için anıyor. Yalnızca bir Alman makamı istediğinde al; Türkiye belgesi için Valilik veya Kaymakamlık ücretsiz veriyor.
Beglaubigung (onaylı kopya) nereden alınır?
uni-assist için gerekmiyor: tamamen dijital ve imza ile damga veya doğrulama kodu taşıyan resmî belgelerin eksiksiz taramalarını istiyor. Onaylı kopyalar kâğıt alan LMU gibi üniversiteler için; LMU yurt dışındaki Alman temsilciliklerinin, belgeyi veren okulun veya üniversitenin (mühürlü yönetim) ya da bir devlet noterinin onayını kabul ediyor.
Diplomam için yeminli tercüme gerekli mi?
Evet, Almanca veya İngilizce düzenlenmediyse (LMU birkaç dili daha muaf tutuyor). uni-assist Türkiye'de yapılan tercümeleri yalnızca damgasında Türkçe “yeminli tercüman” sözleri bulunan bir yeminli tercümandan kabul ediyor ve TUM tercümanın aslı görmüş olmasını ve tercümenin onunla birlikte tek PDF olarak yüklenmesini şart koşuyor.
Türkiye'de çevrimiçi apostil alınır mı?
e-Apostil, e-Devlet üzerinden eapostil.gov.tr'den talep edilebilir: talep yetkili bakanlığa gidiyor, bakanlık apostili elektronik olarak düzenleyip portal üzerinden geri veriyor. Bir Alman üniversitesinin elektronik apostili kabul edip etmeyeceği kendi kararı; bu yüzden önce sor.
Tercümeyi apostilden önce mi sonra mı yaptırmalıyım?
Alman taraf bir tercüme üzerinde apostil istiyorsa, Türkiye'deki sıra tercüman, sonra noter, sonra apostil. Bir belge zaten damga veya apostil taşıyorsa, sonradan çevir; çünkü LMU yabancı dildeki onay notlarının ve legalizasyonların da çevrilmesini şart koşuyor.
Türk noteri LMU için devlet noteri sayılır mı?
LMU'nun sayfası bunu söylemiyor. LMU'ya yazılı sor ya da kuşkusuz saydığı bir onaylayıcıyı kullan: Türkiye'deki bir Alman büyükelçiliği veya konsolosluğu ya da belgeyi veren okulun veya üniversitenin resmî mühürlü yönetimi.
Kaynaklar
10 kaynak, tümü resmi
- Educational certificates and translationsuni-assist e.V. (Resmi)
- Info country by country – Turkeyuni-assist e.V. (Resmi)
- FAQs – Apply onlineuni-assist e.V. (Resmi)
- Document requirements for application and enrollment at TUMTechnische Universität München (TUM) (Resmi)
- Glossary of documentsTechnische Universität München (TUM) (Resmi)
- Beglaubigungen und ÜbersetzungenLudwig-Maximilians-Universität München (LMU) (Resmi)
- Status table – Convention of 5 October 1961 Abolishing the Requirement of Legalisation for Foreign Public DocumentsHague Conference on Private International Law (HCCH) (Resmi)
- Häufige Fragen zur ZeugnisbewertungKultusministerkonferenz – Zentralstelle für ausländisches Bildungswesen (ZAB) (Resmi)
- Apostil İşlemleriOnikişubat Kaymakamlığı (T.C. İçişleri Bakanlığı) (Resmi)
- Apostil Tasdik Şerhi ve İşlemleriSapanca Kaymakamlığı (T.C. İçişleri Bakanlığı) (Resmi)