İçeriğe geç
Almanya rehberi

Almanya'da öğrenciyken çalışmak: Kurallar, işler ve kazanç

Uluslararası öğrenciler Almanya'da ayrı bir çalışma izni olmadan çalışabilir. Öğrenci oturum iziniyle çalışma hakkın: 140 gün çalışma/takvim yılı (ya da 280 yarım gün/takvim yılı); üniversitelerdeki öğrenci asistanlığı işleri bu hakka sayılmaz, AB, AEA ve İsviçre'li öğrencilerin ise oturum hukukundan doğan hiçbir sınırı yok. Her iş en az €13,90 brüt/saat asgari ücret öder ve tek geliri maaş olan bekâr bir çalışan yılda €13.614 tutarına kadar gelir vergisi ödemediği için, yıl içinde kesilen maaş vergisi çoğu zaman vergi iadesiyle geri gelir.

15 bölümden 10. 9 makale. 10 dk okuma. 31 resmi kaynakla doğrulandı, 30 Ekim 2026.

Read this guide in English

Bu bölümde

9 makale

  1. Öğrenciler ne kadar çalışabilir? Tam gün ve yarım gün kuralıAlman öğrenci oturum iziniyle kimseye sormadan çalışma hakkın: 140 gün çalışma/takvim yılı ya da 280 yarım gün/takvim yılı. Herhangi bir takvim haftası, ders döneminde en fazla 20 saat/takvim haftası çalışırsan 2,5 iş günü/takvim haftası sayılabilir ve dönem tatillerinde bu sabit sayım kaç saat çalışırsan çalış geçerli. Üniversitelerdeki öğrenci asistanı (HiWi) işleri ve zorunlu stajlar hiç sayılmaz.
  2. Werkstudent işleri: Kurallar, maaş ve sosyal sigortaWerkstudent (öğrenci çalışan), bir minijob'dan fazla kazanan ama öğrenim ana uğraş kalsın diye şu sınırı aşmayan kayıtlı bir öğrenci: 20 saat/hafta (ders döneminde). Karşılığında iş sağlık, bakım ve işsizlik sigortasından muaf olur ve yalnızca emeklilik primi kesilir. Dönem tatillerinde haftalık sınır geçerli değil ve öğrenci izniyle bir Werkstudent haftası yıllık hakkından genellikle yalnızca 2,5 iş günü/takvim haftası kullanır.
  3. Öğrenciler için minijob: Düşük ücretli istihdam nasıl çalışır?Minijob, ortalama aylık €603/ay (€7.236/yıl) tutarını aşmayan ücret getiren bir iş; 2026 asgari ücretiyle bu yaklaşık 43,38 saat/ay demek. Öğrenci olarak bunun için sağlık, bakım ya da işsizlik primi ödemezsin, vergiyi genellikle işveren öder ve tek kesintin vazgeçebileceğin %3,6 emeklilik payı. Ancak AB dışı bir öğrenci için her minijob günü yine de yıllık çalışma günü hakkından sayılır ve A/T 11 kapsamındaki bir Türk öğrenci için minijob bu kapsamı genellikle bitirir.
  4. Almanya'da öğrenci işi bulmakAlmanya'da öğrenci işleri bir avuç kanaldan bulunur: üniversitenin iş panosu ve kariyer servisi, enstitülerdeki öğrenci asistanı (HiWi) ilanları, Federal İstihdam Ajansı'nın ücretsiz iş araması ve StepStone, Indeed ve LinkedIn gibi ticari platformlar. Başvurmadan önce iş türüne, yani minijob, Werkstudent ya da kısa süreli olup olmadığına bak; çünkü kesintilerini ve öğrenci izninde işin çalışma günü hakkından kaç gün kullanacağını bu belirler. İlk vardiyadan önce Steuer-ID'ni, banka hesabını ve oturum iznini hazır tut.
  5. Alman üniversitelerinde öğrenci asistanı (HiWi) işleriHiWi işi, bir üniversitede ya da araştırma enstitüsünde öğrenci ya da araştırma asistanı olarak ücretli çalışmak: öğretim yardımcılığı, laboratuvar ve araştırma desteği, kütüphane ya da BT işi. Uluslararası öğrenciler için öğrenci izninde yıllık çalışma günü hakkına sayılmayan az sayıdaki iş türünden biri ve TdL işveren birliğindeki eyaletlerin üniversitelerinde diplomasız öğrenci asistanlarına 2026 yaz döneminden itibaren en az €15,20/saat, 2027 yaz döneminden itibaren €15,90/saat ödüyor.
  6. Almanya'da öğrenci vergisi ve vergi iadesiAlmanya'da çalışan öğrencilerin çoğu o yıl gelir vergisi ödemez: tek geliri maaş olan bekâr bir çalışan 2026'da €13.614/yıl tutarına kadar vergi borçlanmaz. İşverenler yine de ücretin yüksek olduğu aylarda, örneğin tam zamanlı bir yaz işinde, maaş vergisi keser; bunu gönüllü bir vergi beyannamesiyle (Steuererklärung) geri alırsın; ELSTER'dan online, 4 yıllık tarh süresi içinde verilir. Götürü %2 minijob oranıyla ödenen vergi istisna: kesindir ve asla iade edilmez.
  7. Almanya'da işteki haklarınız: Asgari ücret, sözleşme ve tatilAlmanya'daki her öğrenci işi, minijob'lar dahil, €13,90 brüt/saat yasal asgari ücretle, yazılı şartlarla, ücretli izinle ve hastalandığında ücretin devamıyla gelir; öğrenimin gerektirdiği stajlar ve kısa gönüllü stajlar asgari ücretin başlıca istisnaları. İhbar ıslak imzalı kâğıt üzerinde verilmeli ve bir işten çıkarma, alındıktan sonra 3 hafta içinde iş mahkemesinde itiraz edilmeli. AB dışı ülkelerden gelen işçiler için ücretsiz danışmanlık federal destekli Faire Integration merkezlerinden alınabilir.
  8. Almanya'da staj: Zorunlu, gönüllü ve gün sayımıAlmanya'daki uluslararası öğrenciler için, öğrenim yönetmeliklerinin gerektirdiği bir staj (Pflichtpraktikum) öğrenim amacının parçası: onay gerektirmez, çalışma günlerini kullanmaz ve asgari ücretten muaf. Gönüllü staj genellikle istihdam sayılır: yabancılar dairene göre yıllık hakkından gün kullanır ya da izin gerektirir. En fazla 3 ay sürmüyor ve o işverendeki ilk stajın değilse en az €13,90 brüt/saat ödemelidir. İmzalamadan önce her gönüllü stajı yabancılar dairenle yazılı olarak netleştir.
  9. Öğrenci izninde freelance ve serbest çalışmaAlman öğrenci izninde çalışma günü hakkı yalnızca istihdamı kapsar. Freelance dahil serbest meslek, izninin zaten izin vermediği sürece yabancılar dairesinin iznini (§ 21 (6) AufenthG) gerektirir; izinsiz freelance çalışmak en fazla €5.000 para cezasına yol açabilir ve iznini riske atar. Uygulama farklı: Berlin verdiği öğrenci izinlerinde serbest mesleğe yan faaliyet olarak izin veriyor, Leipzig ve Dresden ise tam tersini izinlerine yazıyor. Almanya'dan yurt dışındaki bir şirket için uzaktan çalışma Almanya'da çalışma olarak ele alınmalı; bu yüzden önce dairenle netleştir.

Almanya'da okurken çalışıp çalışamayacağın ve ne kadar çalışabileceğin önce vatandaşlığına ve oturum iznine, sonra işin türüne bağlı. AB, AEA ve İsviçre vatandaşları, DAAD'ın ifadesiyle, iş piyasasına kısıtsız erişime sahip. Oturum Yasası'nın (AufenthG) § 16b maddesi uyarınca oturum iziniyle okuyan diğer herkes de ayrı bir çalışma izni olmadan, yıllık bir çalışma günü hakkı içinde çalışabilir. Sigorta, vergi ve iş hukuku sonra tüm öğrenciler için aynı şekilde geçerli.

Bu ana sayfa genel bakışı veriyor ve ayrıntılı rehberlere bağlanıyor. Scholway'in Almanya'da okuma rehberinin parçası. Finansını hâlâ planlıyorsan bunu Almanya'da yaşam maliyeti ile birlikte oku, çünkü tek başına bir öğrenci işi nadiren bir diplomanın masrafını karşılar.

Nürnberg'de Federal İstihdam Ajansı'nın (Bundesagentur für Arbeit) genel merkezi.
Federal İstihdam Ajansı'nın Nürnberg'deki genel merkezi. İş portalı öğrenci işlerini ve stajları listeler; öğrenci izninin tek başına izin verdiğinin ötesindeki çalışma için onayı gerekebilir.Photo: Zepraba / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0

Almanya'da öğrenci olarak çalışmak: kim, ne kadar çalışabilir?

AB dışından gelen öğrenciler için kurallar oturum hukukunda. § 16b (3) AufenthG sana şu hakkı veriyor: 140 gün çalışma/takvim yılı; bu, 280 yarım gün/takvim yılı olarak da kullanılabilir: en fazla 4 saat süren bir gün yarım gün sayılır. Herhangi bir takvim haftası ise bunun yerine, ders döneminde haftada en fazla 20 saat/takvim haftası çalışırsan ya da dönem tatilinde kaç saat çalışırsan çalış, hangisi senin için daha iyiyse, 2,5 iş günü/takvim haftası sayılabilir. Bu hak içinde Federal İstihdam Ajansı'nın onayı gerekmez. Öğrencilerin kaç saat çalışabileceği rehberi günlerin gerçek sözleşmelerde nasıl sayıldığını gösteriyor.

140 tam ya da 280 yarım gün: öğrenci çalışma kuralı

Öğrenci oturum izinli AB dışı öğrenciler, takvim yılı başına

Yılda tam iş günü
140 gün
tam ve yarım günler karıştırılabilir
Ya da yarım gün
280
Ve altı çalışılan gün yarım sayılır
4 saat
Haftada sayılan gün
2,5
ders döneminde en fazla 20 saat çalışılan işte

Üniversitedeki öğrenci işleri sayılmaz. İzin verilenden fazla çalışmanın cezası €5.000 tutarına kadar çıkabilir.

Kaynak: Bundesministerium der Justiz / Bundesamt für Justiz, Bundesagentur für Arbeit, Stadt Leipzig, Ordnungsamt +3 kaynak daha. Son kontrol:

Görsel (PNG)
Çalışma günü hesabıArbeitstagekonto
Alman öğrenci oturum izninde (§ 16b (3) AufenthG) yıllık çalışma günü hakkı. Takvim yılı başına işler, tatil ve hastalık günleri düşülmez ve üniversitelerdeki öğrenimle ilgili yan işler sayılmaz.
Statünİzin verilen çalışmaNotlar
AB, AEA ya da İsviçre vatandaşıOturum hukukundan doğan sınır yokDAAD, ders döneminde haftada 20 saat saatten fazla çalışmanın sosyal sigorta primi getirdiğini not ediyor.
Öğrenci izni (§ 16b AufenthG), kabulüne bağlı Studienkolleg ya da Almanca kursu dahil140 gün çalışma/takvim yılı ya da 280 yarım gün/takvim yılı, ayrıca sınırsız, öğrenimle ilgili yan işlerSerbest meslek yalnızca yabancılar dairen izin verirse. Bkz. öğrenci izniyle serbest çalışma.
Öğrenime hazırlamayan dil kursu (§ 16f)20 saat/haftaÇalışma günü hesabı değil, ayrı bir haftalık kural.
Eğitim yeri aramak için izin (§ 17)20 saat/haftaAyrıca sınırlı deneme çalışması.
Mezunlar için iş arama izni (§ 20)Her tür çalışmaSüre: en fazla 18 ay. Bkz. iş arama izni.
Statünün neye izin veriyor (30 Ekim 2026 itibarıyla)

Oturum iznine basılı koşula (Nebenbestimmung) bak: § 4a (3) AufenthG her belgenin çalışıp çalışamayacağını ve hangi kısıtlamalarla çalışabileceğini göstermesini şart koşuyor. Leipzig ve Dresden gibi bazı daireler "Selbständige Tätigkeit nicht erlaubt" (serbest meslek yasak) ekliyor; Berlin, öğrenimin öncelikli olması kaydıyla yan faaliyet olarak serbest mesleğe izin veriyor. Seni bağlayan, kendi dairenin yazdığı koşul.

Minijob, Werkstudent, HiWi ya da staj: başlıca iş türleri

Her öğrenci işine üç ayrı sistem bakar. Oturum hukuku, hesabından kaç gün kullandığını sorar. Sosyal sigorta hukuku, maaşından hangi primlerin kesileceğine karar verir ve bu iş türüne bağlıdır. Vergi hukuku, ne kadar maaş vergisi kesileceğini ve geri alıp alamayacağını belirler. Bir iş bir sistemde sorunsuz, başkasında sorunlu olabilir; o yüzden imzalamadan önce iş türünü netleştir.

Minijob, Werkstudent, kısa süreli iş mi, HiWi mi?

AB dışı öğrenciler için başlıca öğrenci iş türleri, 2026

Sınır

Minijob
Ortalama en fazla €603/ay
Werkstudent
Dönem içinde haftada 20 saat
Kısa süreli iş
Yılda 3 ay ya da 70 gün
Öğrenci asistanı (HiWi)
En az €15,20/saat (TdL)

Sosyal sigorta kesintin

Minijob
%3,6 emeklilik, muaf olunabilir
Werkstudent
Yalnızca emeklilik primi
Kısa süreli iş
Yok
Öğrenci asistanı (HiWi)
Minijob ya da Werkstudent gibi

Ücret vergisi

Minijob
Sabit %2, çoğu zaman işveren öder
Werkstudent
Vergi sınıfına göre
Kısa süreli iş
Vergi sınıfına göre
Öğrenci asistanı (HiWi)
Minijob ya da Werkstudent gibi

Yıllık 140 gün hakkından düşer mi

Minijob
Evetüniversitedeki ilgili iş hariç
Werkstudent
Evetdönemde haftada 2,5 gün
Kısa süreli iş
Evether iş günü
Öğrenci asistanı (HiWi)
Hayır

AB, AEA ve İsviçre vatandaşları için gün sınırı yoktur. Ne yapabileceğini oturum iznine yazılan koşul belirler.

Kaynak: Minijob-Zentrale, Bundesministerium der Justiz / Bundesamt für Justiz, AOK +6 kaynak daha. Son kontrol:

Görsel (PNG)
Erlangen'deki Siemens Campus'ün resepsiyon binası; önünde Daniel Libeskind'in 'The Wings' heykeli.
Erlangen'de şehrin üniversitesinin yanındaki Siemens Campus. Üniversite şehirlerinin yakınındaki büyük işverenler, birçok Werkstudent ve staj pozisyonunun bulunduğu yerler.Photo: Hans-Rudi der Letzte / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0
Minijobgeringfügig entlohnte Beschäftigung
Ortalama aylık €603/ay tutarını aşmayan ücret getiren iş. Öğrenci bunun için sağlık, bakım ya da işsizlik primi ödemez, yalnızca küçük bir emeklilik payı öder; işveren götürü primleri ve genellikle vergiyi öder.
WerkstudentWerkstudentenprivileg
İşi, öğrenimi ana uğraş olarak bırakan kayıtlı öğrenci; sigorta kurumları bunu, çalışma süresinin şu sınırı aşmaması olarak anlıyor: 20 saat/hafta (ders döneminde). İş o zaman sağlık, bakım ve işsizlik sigortasından muaf olur; yalnızca emeklilik primi ödenir.
İş türüÜcret ya da süre kuralıKesintilerinHesabına sayılır mı?
MinijobOrtalama en fazla €603/ay (€7.236/yıl)Yalnızca vazgeçebileceğin %3,6 emeklilik payı; vergiyi genellikle işveren götürü %2 olarak öderEvet, öğrenimle ilgili yan iş değilse. Bkz. öğrenciler için minijob.
WerkstudentMinijob sınırının üstünde, en fazla 20 saat/hafta (ders döneminde)Yalnızca emeklilik primi (aylık €2.000 tutarına kadar indirimli); vergi sınıfına göre maaş vergisiEvet, genellikle 2,5 iş günü/takvim haftası. Bkz. Werkstudent işleri.
Kısa süreli işTakvim yılında önceden şu kadarla sınırlı: 3 ay ya da 70 gün çalışmaSosyal sigorta primi yok; vergi sınıfına göre maaş vergisi (götürü oran yalnızca çok kısa işlerde)Evet, her çalışma günü sayılır
Öğrenci asistanı (HiWi)TdL işveren birliğindeki eyalet üniversitelerinde diplomasız asistanlar için en az €15,20/saatÜcrete ve saate bağlı olarak minijob ya da Werkstudent işi gibiHayır. Bkz. Alman üniversitelerinde HiWi işleri.
StajZorunlu stajlar ücretsiz olabilir; 3 ay süreyi aşan gönüllü stajlar asgari ücrete tabiKayıt sırasındaki zorunlu stajlarda: yokZorunlu: hayır. Gönüllü: evet. Bkz. Almanya'da staj.
Serbest çalışmaİznin zaten izin vermiyorsa yabancılar dairenin onayı gerekirKendi vergin ve bazı mesleklerde emeklilik sigortasıİstihdam olmadığı için hesaba sayılmaz, ama izin gerekir
Öğrenci iş türleri karşılaştırması (2026)

Türk öğrenciler için: A/T 11 tuzağı ve ARB 1/80

Türk vatandaşları, AB dışındaki herkesle aynı öğrenci kuralları altında çalışır. Yine de iki nokta yalnızca onlar için geçerli ve ikisini de yanlış anlamak kolay.

Herhangi bir iş genellikle Türk SGK kapsamını sonlandırır

Alman–Türk sosyal güvenlik anlaşması uyarınca, yaşam merkezi Türkiye'de kalan bir öğrenci, Alman öğrenci sigortasına girmek yerine SGK'nın A/T 11 formuyla Almanya'da Türk sağlık kapsamını kullanabilir. Yurt dışı sağlık sigortası Alman irtibat ofisi DVKA, birçok öğrencinin gözden kaçırdığı bir koşul koyuyor: Almanya'da çalışmamalısın. DVKA'nın ifadesiyle, bir işe ya da serbest mesleğe başlarsan, "auch z.B. einen Minijob" (örneğin bir minijob bile), ülkenin üzerinden sağlık kapsamı genellikle artık mümkün olmuyor. O zaman bir Alman yasal sağlık sigortası kurumundan, Almanya'da sigortalanmanın gerekip gerekmediğini kontrol etmesini istemen ve Türk sigortacını işten haberdar etmen gerekiyor.

Bunu ilk vardiyadan sonra değil, önce planla. Alman öğrenci sigortası, yaşına ve çocuğun olup olmadığına bağlı olarak örneğin TK'de €141,16/ay ya da €146,29/ay tutuyor; bu, bir minijob ücretinin iyi bir kısmını götürebilir. Öğrenci sağlık sigortası rehberi geçişi anlatıyor.

Sosyal Güvenlik Kurumu'nun (SGK) Ankara'daki başkanlık binası: sütunlu girişi olan yüksek bir bina, kurumun adının yazdığı bir tabela ve önünde bir Türk bayrağı.
Sosyal Güvenlik Kurumu'nun (SGK) Ankara'daki başkanlık binası. Kurumun A/T 11 formu, Türk sağlık güvenceni Almanya'da yalnızca burada çalışmadığın sürece kullanmanı sağlar; bu yüzden ilk iş, bir minijob bile olsa, genellikle işe başlamadan Alman öğrenci sigortasına geçmek demektir.Photo: Ardemirel1 / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0

Ortaklık hukuku: aynı işte kalma hakkı

Federal İstihdam Ajansı'nın bağlayıcı talimatı, öğrenci izniyle çalışan Türk vatandaşlarının, Adalet Divanı'nın Payir kararı uyarınca AET–Türkiye Ortaklık Konseyi 1/80 sayılı Kararı'nın (ARB 1/80) 6. maddesinin 1. fıkrasına dayanabileceğini belirtiyor. 1 yıl yasal istihdamdan sonra aynı işverende devam etmek için izinlerinin yenilenmesini isteme hakkına sahipler ve bunu yabancılar dairesinde talep ediyorlar. Genel olarak Türk işçiler için aynı madde şu sürelerden sonra devam ediyor: 3 yıl (aynı meslek, herhangi bir işveren) ve 4 yıl (ücretli istihdama serbest erişim); ancak BA, İstihdam Yönetmeliği'nin ulusal kurallarının kısmen bu basamaklardan daha lehe olduğunu belirtiyor; bunun her olayda ayrıca kontrol edilmesi gerekiyor.

Resmî hiçbir kaynak bunun yıllık çalışma günü hesabıyla nasıl etkileştiğini açıklamıyor; yani bu, sınırsız saat için bir ruhsat değil, danışmanlıkla gündeme getirilecek bir hak. Federal destekli Faire Integration danışma merkezleri, AB dışından gelen işçilere istihdam ve sosyal hukuk sorularında ücretsiz, anonim ve birçok dilde danışmanlık veriyor. İş dışındaki Türkiye'ye özgü pratik konular Türk öğrenciler rehberinde toplanıyor.

Öğrenciler ne kadar kazanır? Asgari ücret ve tipik maaş

Minijob'cular ve Werkstudent'ler dahil her çalışan yasal asgari ücreti hak eder: 2026'da €13,90 brüt/saat ve 1 Ocak 2027'den itibaren €14,60 brüt/saat. Başlıca istisnalar öğreniminin gerektirdiği stajlar ve kısa gönüllü stajlar; bunlar staj rehberinde. TdL işveren birliğindeki eyalet üniversitelerinde diplomasız öğrenci asistanları 2026 yaz döneminden itibaren en az €15,20/saat alıyor. Bu tabanların ötesinde ücret bireysel olarak anlaşılır ya da toplu sözleşmeyle belirlenir. DAAD, ücretin beceriye ve sektöre çok bağlı olduğunu ve ortalama saatlik ücretin çoğu zaman asgari ücretin biraz üstünde olduğunu söylüyor. Bu rehber için öğrenci ücretlerine dair resmî bir istatistik bulunamadı.

DüzenAylık brütNe geçerli?
Sınırdaki minijob€603/ay, asgari ücretle yaklaşık 43,38 saat/ayYalnızca emeklilik payı, vazgeçme mümkün
Tüm ay haftada 20 saatYaklaşık €1.205 brüt/ayWerkstudent kuralları: emeklilik primi, vergi sınıfına göre maaş vergisi
Karşılaştırma için: öğrencinin göstermesi gereken aylık imkân€992/ayOturum hukukunun öğrenim için güvenli geçim saydığı tutar
Bir aylık çalışma 2026 asgari ücretiyle brüt ne getirir?

Yazılı şartlar, ücretli izin ve hastalık ücreti haklarınız tam zamanlı bir çalışanınkiyle aynı. Bunlar Almanya'da öğrenci ücreti ve çalışan hakları yazısında anlatılıyor.

Bir iş okul masraflarını karşılayabilir mi? Gerçekçi bir bütçe

Başlangıçta hayır. Vize ve ilk oturum izni için gelmeden önce geçimini güvence altına aldığını, genellikle bir bloke hesapta €11.904/yıl ile kanıtlamalısın. Beklenen kazançlar o aşamada bunun yerine geçmez. § 2 (3) AufenthG bir öğrencinin geçimini, şu anda €992/ay olan BAföG ihtiyacına eşit aylık imkânla güvence altında sayıyor ve bu sınav iznin her yenilendiğinde tekrarlanıyor.

Sonradan bir iş yükün bir kısmını taşıyabilir. Sınırdaki bir minijob €603/ay ödüyor; asgari ücretle haftada 20 saatlik bir Werkstudent işi emeklilik primlerinden ve kendi sağlık sigortandan önce yaklaşık €1.205 brüt/ay ödüyor. DAAD'ın kendi hükmü açık: tüm geçim masrafını yan işlerle karşılamak neredeyse imkânsız. Bir yenilemede kazançlara güvenmeyi planlıyorsan, yabancılar dairenden bordro ve iş sözleşmesi gibi hangi kanıtı kabul ettiğini sor.

Vergi: Steuer-ID, vergi sınıfı ve iade almak

İşverenin vergi kimlik numarana (Steuer-ID) ihtiyaç duyar; bunu Federal Merkez Vergi Dairesi adres kaydından sonra postayla gönderir; bkz. Steuer-ID almak. Bekâr biri olarak vergi sınıfı I'desin. Numarayı kendi kusurunla vermezsen işveren çok daha yüksek sınıf VI üzerinden kesmek zorunda; henüz gelmediyse işveren beklenen sınıfını şu süre boyunca kullanabilir: 3 ay. Aynı anda vergi sınıfına göre vergilendirilen ikinci bir iş her zaman sınıf VI'da yürür (§ 38b EStG).

Tek geliri maaş olan bekâr bir çalışan için 2026'da şu tutara kadar gelir vergisi ödenmez: €13.614/yıl; bu, €12.348 temel muafiyet artı iki götürü tutardan oluşur. İşverenler yine de ücretin yüksek olduğu aylarda, örneğin tam zamanlı bir yaz işinde, maaş vergisi keser, çünkü her ayın ücretini tüm yıl kazanıyormuşsun gibi ele alır. Gönüllü bir vergi beyannamesi bu parayı geri getirir; öğrenci vergi rehberi iadenin işlenmiş bir örneğini gösteriyor. Götürü %2 minijob oranıyla ödenen vergi kesindir ve asla geri gelmez.

Öğrenci işi bulmak

Başlıca kanallar üniversite iş panoları ve kariyer servisleri, enstitülerdeki öğrenci asistanı ilanları, Federal İstihdam Ajansı'nın ücretsiz iş araması ve ticari platformlar. Müşteriyle ilgili birçok iş Almanca bekler; bu yüzden dil becerilerini geliştirmek seçeneklerini genişletir; bkz. Almanya'da Almanca öğrenmek. Öğrenci işi bulma rehberi nereye bakacağını, ne göndereceğini ve ilk vardiyadan önce ihtiyaç duyduğun belgeleri anlatıyor.

Uygulamada: iş tekliflerinden ilk bordroya

  1. İznini ve sigortanı kontrol et

    Oturum izninin çalışma koşulunu oku. A/T 11 formu kullanan bir Türk öğrencisiysen başlamadan önce Alman sağlık sigortasını hallet.

  2. İş türünü yazılı olarak netleştir

    İşin minijob, Werkstudent işi, kısa süreli iş ya da öğrenimle ilgili yan iş olup olmadığını sor. Kesintilerini ve günlerin nasıl sayılacağını bu belirler.

  3. Numaralarını ver

    İşverene Steuer-ID'ni ve doğum tarihini, banka bilgilerini ve varsa emeklilik sigortası numaranı ver. Deutsche Rentenversicherung ilk işe başladığında bir emeklilik sigortası numarası belgesi (Versicherungsnummernachweis) düzenler.

  4. Yazılı şartlarını al

    İşveren temel şartları yazılı olarak vermek zorunda: adlar, ücret ve çalışma süresi ilk iş gününde, geri kalanı belirli sürelerde (Nachweisgesetz).

  5. Çalışma günü kaydı tut

    Her vardiyanın tarihini ve saatini kaydet ve her haftayı daha ucuz sayım yöntemiyle puanla. Hesabın kontrol edilirse kanıtın bu kayıt.

  6. İlk bordroyu kontrol et

    Her ödemeyle birlikte bir ücret bildirimi hakkın var (§ 108 GewO). Kesintilerin iş türüne uyduğunu kontrol et ve bildirimleri vergi beyannamen için sakla.

Mezuniyetten sonra

Mezun olduktan sonra öğrenci çalışma kuralları artık geçerli olmaz. Mezunlar için iş arama izni en fazla 18 ay geçerli ve Berlin yabancılar dairesi, bunun çalışan olarak da serbest meslek olarak da her işe izin verdiğini belirtiyor. Werkstudent statün de öğrenimle birlikte biter, çünkü kayıtlı olmana bağlı. Seçenekler mezuniyetten sonra Almanya'da kalmak yazısında.

Bir öğrenci işini kabul etmeden önce

  • Oturum izninin çalışma koşulunu, serbest mesleğin hariç tutulup tutulmadığı dahil, oku
  • Hangi iş türü olduğunu yazılı sor: minijob, Werkstudent, kısa süreli ya da öğrenci asistanı
  • İşin yıllık hesabından kaç gün kullanacağını her hafta için ayrı say
  • A/T 11 ile Türk SGK kapsamı kullanıyorsan önce Alman sağlık sigortasını ayarla
  • Steuer-ID'nin sana ulaşabilmesi için adresinin kayıtlı olduğundan emin ol
  • Zorunlu ya da kısa bir staj değilse ücretin en az €13,90 brüt/saat olduğunu kontrol et
  • Bir sonraki izin yenilemesi için öğrenimini yolunda tut

Sık sorulan sorular

Almanya'da öğrenciyken çalışmak mümkün mü?

Evet. AB, AEA ve İsviçre'li öğrencilerin iş piyasasına kısıtsız erişimi var. Diğer ülkelerden öğrenciler öğrenci oturum iziniyle ayrı bir çalışma izni olmadan, 140 gün çalışma/takvim yılı ya da 280 yarım gün/takvim yılı ve üniversitelerdeki öğrenci asistanlığı gibi sınırsız, öğrenimle ilgili yan işler dahil çalışabilir.

Almanya'da öğrenci vizesi ile çalışmak için ne gerekli? Çalışma izni lazım mı?

Yıllık hak içinde ayrı bir çalışma iznine gerek yok: öğrenci oturum izni çalışmaya zaten izin veriyor ve Federal İstihdam Ajansı'nın onaylaması gerekmiyor. İzne yalnızca hakkın ötesindeki çalışma için ve iznin zaten izin vermiyorsa serbest meslek için ihtiyacın var.

Almanya'da çalışarak okumak mantıklı mı? Çalışarak bloke hesap yerine geçim sağlanır mı?

Yalnızca kısmen. Vizeden önce, genellikle bir bloke hesapta €11.904/yıl ile, güvenli imkânı kanıtlamalısın ve bir minijob en fazla €603/ay ödüyor. DAAD, tüm geçim masrafını yan işlerle karşılamanın neredeyse imkânsız olduğunu söylüyor.

Türk öğrencilerin Almanya'da ek çalışma hakları var mı?

Başlangıçta yok: Türk öğrenciler diğer AB dışı öğrencilerle aynı hak içinde çalışır. Federal İstihdam Ajansı'nın talimatı, 1 yıl yasal istihdamdan sonra öğrenci izniyle bulunan bir Türk vatandaşının ARB 1/80 uyarınca aynı işverende çalışmaya devam etme iznini yeniletebileceğini söylüyor. Bunun yıllık hakla nasıl etkileştiği resmî olarak belirtilmiyor; güvenmeden önce danışmanlık al.

AB'li öğrencilerin Almanya'da çalışma sınırları var mı?

Oturum hukuku açısından yok. Ancak DAAD, ders döneminde haftada 20 saat saatten fazla çalışan AB, AEA ve İsviçre'li öğrencilerin, Werkstudent kurallarının her öğrenci için belirttiği gibi bazı sigorta primleri ödemesi gerektiğini belirtiyor.

Uluslararası öğrenciler Almanya'da hangi işleri yapabilir?

Çoğu öğrenci minijob'da, bir şirkette Werkstudent olarak, üniversitede öğrenci asistanı (HiWi) olarak ya da stajda çalışır. Her birinin ücret, sosyal sigorta ve yıllık çalışma günü hakkına (140 gün çalışma/takvim yılı) nasıl sayıldığı konusunda kendi kuralları var; öğrenci işi bulma ve çalışma saati kuralları sayfalarında karşılaştır.

Kaynaklar

32 kaynak (31 resmi)
  1. § 16b AufenthG – Studium (Arbeitstagekonto, Absatz 3)Bundesministerium der Justiz / Bundesamt für Justiz (gesetze-im-internet.de) (Resmi)
  2. Fachliche Weisungen Aufenthaltsgesetz und Beschäftigungsverordnung (Stand 12/2024) – § 16b AufenthG (16b.0.1–16b.0.7) and ARB 1/80 (4.0.2)Bundesagentur für Arbeit (BA Zentrale) (Resmi)
  3. Arbeitstagekonto für Studierende aus Nicht-EU-Staaten (information sheet)Stadt Leipzig, Ordnungsamt (Ausländerbehörde) (Resmi)
  4. Information: Arbeitstagekonto für Studierende aus Nicht-EU-Staaten (Stand April 2024)Landeshauptstadt Dresden, Welcome Center (Resmi)
  5. Studium (Landesamt für Einwanderung Berlin: Arbeiten, Praktika, Arbeitsplatzsuche, Familie)Land Berlin – Landesamt für Einwanderung (Resmi)
  6. Side jobs (Studying in Germany – Work & career)DAAD – Deutscher Akademischer Austauschdienst (Resmi)
  7. § 4a AufenthG – Zugang zur ErwerbstätigkeitBundesministerium der Justiz / Bundesamt für Justiz (gesetze-im-internet.de) (Resmi)
  8. § 2 AufenthG – Begriffsbestimmungen (Absatz 2 Erwerbstätigkeit, Absatz 3 Lebensunterhalt)Bundesministerium der Justiz / Bundesamt für Justiz (gesetze-im-internet.de) (Resmi)
  9. § 52 AufenthG – Widerruf (Absatz 3: student residence permits)Bundesministerium der Justiz / Bundesamt für Justiz (gesetze-im-internet.de) (Resmi)
  10. § 404 SGB III – BußgeldvorschriftenBundesministerium der Justiz / Bundesamt für Justiz (gesetze-im-internet.de) (Resmi)
  11. Aufenthaltsgesetz § 16f Sprachkurse und SchulbesuchBundesministerium der Justiz / gesetze-im-internet.de (Resmi)
  12. Aufenthaltsgesetz § 17 Suche eines Ausbildungs- oder StudienplatzesBundesministerium der Justiz / gesetze-im-internet.de (Resmi)
  13. Aufenthaltsgesetz § 20 Arbeitsplatzsuche im Anschluss an Aufenthalte im BundesgebietBundesministerium der Justiz / gesetze-im-internet.de (Resmi)
  14. Fachliche Weisungen Aufenthaltsgesetz und Beschäftigungsverordnung (Stand 12/2024)Bundesagentur für Arbeit (BA Zentrale) (Resmi)
  15. Studierende und Praktikanten (Studium in Deutschland)GKV-Spitzenverband, Deutsche Verbindungsstelle Krankenversicherung – Ausland (DVKA) (Resmi)
  16. Beitrag für Studierende (Monatlicher Beitrag ab 01.01.2026)Techniker Krankenkasse (TK) (Resmi)
  17. Studenten (Minijob, kurzfristige Beschäftigung, Werkstudent)Minijob-Zentrale (Deutsche Rentenversicherung Knappschaft-Bahn-See) (Resmi)
  18. Minijob mit VerdienstgrenzeMinijob-Zentrale (Deutsche Rentenversicherung Knappschaft-Bahn-See) (Resmi)
  19. Beschäftigung von Werkstudenten (AOK-Arbeitgeberservice)AOK – Die Gesundheitskasse (Resmi)
  20. Fünfte Verordnung zur Anpassung der Höhe des Mindestlohns (MiLoV5) vom 5. November 2025Bundesministerium der Justiz / Bundesamt für Justiz (gesetze-im-internet.de) (Resmi)
  21. § 22 MiLoG – Persönlicher Anwendungsbereich (interns)Bundesministerium der Justiz / Bundesamt für Justiz (gesetze-im-internet.de) (Resmi)
  22. Tarifeinigung für die Beschäftigten der Länder vom 14. Februar 2026 (Einigungspapier)Tarifgemeinschaft deutscher Länder (TdL) (Resmi)
  23. § 39b EStG – Einbehaltung der Lohnsteuer (Absatz 2: laufender Arbeitslohn, Vorsorgepauschale)Bundesministerium der Justiz / Bundesamt für Justiz (gesetze-im-internet.de) (Resmi)
  24. § 39c EStG – Lohnsteuerabzug ohne LohnsteuerabzugsmerkmaleBundesministerium der Justiz / Bundesamt für Justiz (gesetze-im-internet.de) (Resmi)
  25. § 38b EStG – LohnsteuerklassenBundesministerium der Justiz / Bundesamt für Justiz (gesetze-im-internet.de) (Resmi)
  26. Arbeitslohngrenzen 2026 (Lohn- und Einkommensteuerrechner)Bundesministerium der Finanzen (bmf-steuerrechner.de) (Resmi)
  27. § 40a EStG – Pauschalierung der Lohnsteuer für Teilzeitbeschäftigte und geringfügig BeschäftigteBundesministerium der Justiz / Bundesamt für Justiz (gesetze-im-internet.de) (Resmi)
  28. § 2 SGB VI – Selbständig Tätige (compulsory pension insurance of some self-employed groups)Bundesministerium der Justiz / Bundesamt für Justiz (gesetze-im-internet.de) (Resmi)
  29. Versicherungsnummernachweis (Sozialversicherungsausweis)Deutsche Rentenversicherung (Resmi)
  30. § 2 NachwG – Nachweispflicht (written statement of terms; Absatz 1a: interns)Bundesministerium der Justiz / Bundesamt für Justiz (gesetze-im-internet.de) (Resmi)
  31. § 108 GewO – Abrechnung des ArbeitsentgeltsBundesministerium der Justiz / Bundesamt für Justiz (gesetze-im-internet.de) (Resmi)
  32. Faire Integration – Beratung zu arbeits- und sozialrechtlichen Fragen für DrittstaatsangehörigeFaire Integration (funded by the Federal Ministry of Labour and Social Affairs, BMAS) (Kurumsal)