Yurt dışındaki birçok başvuru mülakat olmadan, yalnızca dosyaya göre karara bağlanıyor. Bir program mülakat yapıyorsa genellikle güçlü aday sayısı kontenjandan fazla olduğu ya da konuyu nasıl akıl yürüttüğünü duymak istediği için. Mülakat bu yüzden iyi bir işaret, ama hazırlıksız girersen kalabileceğin bir sınav da. Bu rehber kimin mülakat yaptığını, olağan formatları, karşına çıkan soruları ve gerçekte neyi sınadıklarını, nasıl hazırlanacağını anlatıyor. Motivasyon mektubunu ya da statement of purpose'ı zaten yazdığını varsayıyor; çünkü mülakatçılar çoğu zaman oradan başlıyor.
- Kabul mülakatımülakat
- Bir programın çalışanlarının karar vermeden önce adayı değerlendirdiği, çevrimiçi ya da yüz yüze görüşme. Bir mülakatçı ya da bir panel olabilir.
- Alan veya teknik mülakatalan / teknik mülakat
- Alandaki bilgiyi ya da akıl yürütmeyi sınayan mülakat; örneğin çözülecek bir problem, tartışılacak bir metin ya da tezin hakkında sorular.
- Burs mülakatıburs mülakatı
- Bir burs için yapılan seçme mülakatı; genellikle motivasyon, liderlik ve planlara odaklanıyor, çoğu zaman bir panelle.
Kimler mülakat yapıyor?
| Bağlam | Tipik odak | Sonraki sayfa |
|---|---|---|
| Rekabetçi yüksek lisans programları | Motivasyon, programla uyum, akademik hazırlık | Yurt dışında yüksek lisans |
| Doktora pozisyonları | Araştırma deneyimin, önerilen proje, danışman veya grupla uyum | Yurt dışında doktora |
| Kontenjanı sınırlı alanlar (tıp ve diğerleri) | Motivasyon, iletişim, bazen durumsal sorular | Yurt dışında tıp |
| Sanat, tasarım, mimarlık | Portfolyo tartışması | Yurt dışında mimarlık |
| Burslar | Motivasyon, liderlik, planlar, etki | Burslar |
Formatlar: ne bekleyebilirsin?
| Format | Nasıl işliyor | Nasıl hazırlanılır |
|---|---|---|
| Canlı çevrimiçi mülakat | Bir mülakatçı ya da bir panelle görüntülü görüşme | Platformu, kamerayı, sesi ve bağlantıyı önceden dene |
| Kayıtlı video mülakat | Ekranda gösterilen sorulara sınırlı hazırlık süresiyle cevapları kaydediyorsun | Bir zamanlayıcıyla cevap vermeyi çalış; tekrar hakkına dair talimatları oku |
| Yüz yüze mülakat | Kampüste, bazen diğer seçim etkinlikleriyle birlikte | Seyahati planla (gerekirse Schengen vizesi, bkz. C ve D tipi vize) |
| Teknik görev | Tartışılacak bir problem, metin ya da vaka; bazen önceden gönderiliyor | Temel konu malzemesini tekrar et; sesli düşün |
| Grup etkinliği | Diğer adaylarla bir tartışma ya da görev | Katkı yap, dinle ve başkalarının noktalarını geliştir |
Tipik sorular ve neyi sınadıkları
Mülakatçılar nadiren tuzak soru soruyor. Soruların çoğu karşılarındaki kişinin dosyayla örtüşüp örtüşmediğini ve motivasyonun gerçek olup olmadığını kontrol ediyor. Aşağıdaki örnekler yaygın türler, bir senaryo değil.
| Soru türü | Örnek | Neyi dinliyorlar |
|---|---|---|
| Motivasyon | “Neden bu program ve neden şimdi?” | Programın içeriğine bağlı, mektubunla tutarlı belirli nedenler |
| Hazırlık | “Bize tezinden bahset.” | Sorunun, yöntemin, rolünün ve öğrendiklerinin net açıklaması |
| Alan akıl yürütmesi | “Bu soruna nasıl yaklaşırdın?” | Yapılandırılmış düşünce; açıklayıcı soru sormak sorun değil |
| Uyum | “Burada hangi dersler ya da gruplar ilgini çekiyor?” | Programın ana sayfa sloganını değil, gerçek bilgisini |
| Hedefler | “Programdan sonra kendini nerede görüyorsun?” | Programın ulaşmana yardım edeceği gerçekçi bir plan |
| Zayıf noktalar | “İkinci yılında notların düşmüş. Neden?” | Kısa, dürüst bağlam ve neyin değiştiği; bahane yok |
| Senin soruların | “Bize soracağın bir şey var mı?” | İlgiyi gösteren düşünceli sorular; asla “hayır” değil |
Adım adım nasıl hazırlanılır?
Kendi başvurunu yeniden oku
Yazdığın her şey soruya açık. CV'ndeki, mektubundaki ya da araştırma önerindeki her satırı genişletmeye hazır ol.
Programı derinlemesine araştır
Müfredat, uzmanlık alanları, araştırma grupları, yeni projeler. Doktora için danışmanın ya da grubun son çalışmalarını oku.
Temel hikâyelerini hazırla
Farklı sorulara uyarlayabileceğin üç dört somut örnek (bir proje, aşılan bir zorluk, bir takım çalışması).
Mülakat dilinde yüksek sesle çalış
Bir arkadaşla, bir öğretmenle ya da kayıtla. Kısa, yapılandırılmış cevaplar; dolgu sözcüklerini ve hızını geri dinleyerek fark et.
Kendi sorularını hazırla
Program, danışmanlık, projeler ya da öğrencilerin sonraki yolları hakkında iki üç soru.
Lojistiği kontrol et
Saat dilimi, bağlantı, platform, kıyafet, elinde bulunması gereken belgeler; yüz yüze mülakatlar için güzergâh ve varsa vize.
Online mülakatlar: düzen
Online mülakat düzeni
- Saat kendi saat dilimime çevrildi ve doğrulandı
- Platform aynı cihaz ve hesapla kuruldu ve denendi
- Kararlı bir bağlantı; yedek olarak mobil hotspot
- Kamera göz hizasında, yüz önden aydınlatılmış, nötr bir arka plan
- Mikrofonlu kulaklık; bildirimler ve diğer uygulamalar kapalı
- CV'm, mektubum ve notlarım elimin altında ama bakarak okumuyorum
- Arama düşerse düzenleyenin telefon numarası ya da e-postası
Doktora mülakatları
Doktora mülakatı bir araştırma sohbetine daha yakın. Yüksek lisans tezini ya da bir araştırma projesini, bazen kısa bir sunumla anlatmanı ve yöntemleri, sınırlılıkları ve neyi farklı yapacağını tartışmanı bekle. Belirli bir projeye başvurduysan ona nasıl yaklaşacağına dair sorular bekle. Mülakatçılar pratik uyumu da kontrol ediyor: ne zaman başlayabileceğin, danışmanlıktan beklentilerin ve pozisyonun koşullarının sana uyup uymadığı. Yurt dışında doktora pozisyonları ve başvuruları daha ayrıntılı ele alıyor.
Dil: mülakat aynı zamanda bir dil sınavıdır
Belirtilmese bile mülakat, öğretim dilinde nasıl iletişim kurduğunu gösteriyor. Mükemmel İngilizceye ihtiyacın yok; anlaşılman ve anlaman gerekiyor. Bir soruyu yakalayamazsan tekrarlanmasını ya da başka biçimde sorulmasını iste. Doğal gelenden biraz daha yavaş konuş ve yapılandırılmış cevaplar ver: önce ana nokta, sonra örnek. Sınav puanın asgari düzeye yakınsa mülakat, konuşma İngilizcenin yeterli olduğunu göstermek için bir fırsat; bkz. dil sınavları.
Sık yapılan hatalar
- Kelimesi kelimesine ezberlenmiş, resital gibi sunulan cevaplar
- Kendi tezinin ya da projelerinin ayrıntılarını bilmemek
- Belirli nedenler yerine üniversiteye genel övgü
- Mektubunda yazdıklarla çelişmek
- Konuya hiç varmayan uzun, yapısız cevaplar
- Sonda soru sormamak
- Bir deneme görüşmesiyle önlenebilecek teknik sorunlar
Mülakattan sonra
Aynı gün ya da ertesi gün gönderilen kısa bir teşekkür e-postası nazik ve konuşmadan bir noktayı anabilir, ama kararı değiştirmez. Hatırlarken sana sorulan soruları not et; başka mülakatlarda işe yarar. Kararlar programın takvimine göre geliyor; kabul alırsan kabul sonrası ne yapılır, almazsan bir sonraki tur sayfasına bak.
Sık sorulan sorular
Yurt dışındaki tüm üniversiteler mülakat yapıyor mu?
Hayır. Birçok program yazılı dosyaya göre karar veriyor. Mülakatlar rekabetçi yüksek lisans ve doktora kabullerinde, kontenjanı sınırlı alanlarda, sanat ve tasarımda ve Chevening ile Fulbright gibi burslarda çıkıyor.
Yüksek lisans mülakatında hangi sorular soruluyor?
Çoğunlukla neden bu program ve neden şimdi, tezin ya da projelerin, bir alan problemine nasıl yaklaşacağın, programdan sonraki hedeflerin ve dosyandaki zayıf noktalar. Mülakatçılar başvurunla tutarlılık ve programa dair belirli bilgi görmek istiyor.
Online üniversite mülakatına nasıl hazırlanmalıyım?
Başvurunu yeniden oku, programı araştır, cevapları yüksek sesle çalış ve platformu, kamerayı, mikrofonu ve bağlantıyı aynı cihazla önceden dene. Yedek bir bağlantı ve düzenleyenin iletişim bilgisi yanında olsun.
Mülakatta İngilizcem de değerlendirilir mi?
Genellikle resmî olmayan şekilde: mülakatçılar karmaşık fikirleri takip edip ifade edip edemediğini fark ediyor. Net, yapılandırılmış cevaplar mükemmel dilbilgisinden daha önemli ve bir sorunun tekrarlanmasını istemekte sakınca yok.
Mülakattan sonra teşekkür e-postası göndermeli miyim?
Kısa bir tane nazik, ama isteğe bağlı ve kararı değiştirmez. Birkaç satırla sınırla.